Beginnen met wijn: wijn proeven

Nu je meer weet over de wijntermen en de basis van wijn onder de knie hebt, is een hele leuke en nuttige volgende stap het proeven van de wijn. Als je goed leert proeven, kan je veel verschillende smaken onderscheiden. Van fruitsoorten tot kattenpis. Waarom je dat precies zou doen en hoe, dat leer ik je vandaag.

Leestijd

Waarom goed proeven?

Waarom zou je zoveel moeite doen om een wijn goed te proeven, en misschien zelfs een proefnotitie te maken? Gewoon een wijn drinken is toch ook goed? Proef ik het dan niet goed genoeg? Persoonlijk vind ik het gewoon héél erg leuk om een wijn te ontleden. Om precies te ontdekken wat ik nu exact proef, om te ontcijferen wat ik lekker vind en uit te zoeken of ik bijvoorbeeld kan proeven welke druif het is en waar hij geplant is. Of welke wijnmaaktechnieken er zijn gebruikt. Vanuit mijzelf is het dus interesse. Ik vind het leuk.

Een proefnotitie maak ik zelf om te onthouden hoe een wijn smaakt. Als ik een wijn drink, ben ik waarschijnlijk over een paar dagen al vergeten hoe hij smaakte – en dat is jammer, want als ik hem nog een keer wil kopen wil ik vooraf wel weer even weten wat deze wijn ook alweer inhield. Het is leuk om een naslagwerkje bij te houden van de wijnen die je drinkt, om je smaak te ontwikkelen en bij te houden wat je lekker vindt.

Daarnaast is het maken van een proefnotitie ook een manier om de kwaliteit van een wijn te beoordelen. Door alles uit te schrijven, van de smaken tot de tannines, zuren en afdronk kan je een inschatting maken van hoe goed de wijn is – los van jouw subjectieve mening over de wijn.

1: Kijken

Opvallend: deze Chardonnay uit Roemenië is troebel! Het lijkt of er condens op het glas zit, maar dat is niet zo. Het is een ongefilterde wijn.

Schenk een bodempje van je wijn in en kijk er eens goed naar. Is hij helder? Wat voor kleur heeft hij? Bij een rode wijn: kan ik er nog doorheen kijken of juist helemaal niet? Zitten er bubbels in? Wat valt er nog meer op?

2: Ruiken

Pak je glas en steek je neus erin. Niet te diep, natuurlijk. Snuffel. Het is het beste om kort in te ademen en niet te proberen de wijn op te snuiven door je neus. Wals de wijn daarna door je glas heen, zo komt er meer lucht bij en zo kan je hem beter ruiken. Probeer nu te benoemen wat je ruikt. Ik gebruik hiervoor graag de Aromazon van de wijnstudio. Deze geeft je een houvast voor verschillende aroma’s. Je begint in het midden. Ruik je iets bloemigs? Dan begin je daar en ga je een stapje naar buiten. Is het roos, viooltje, vlierbloesem of bijvoorbeeld kamille? Houd er wel rekening mee dat de aroma’s natuurlijk niet beperkt zijn tot wat er op deze aromazon staat, het is puur een handige houvast, zeker in het begin.

Laat je niet tegenhouden doordat je denkt dat je ‘gekke’ dingen ruikt. Je kan echt bijna álles in wijn ruiken. Natuurlijk de gangbare dingen als rode vruchten, tropisch fruit, bloemen of vanille en kruiden. Maar ik heb ook wel eens, zeker als ik langer aan een wijn ruik, dat ik petrichor ruik (die geur van regen op tegels na een warme dag), of de geur van potloodslijpsel, of kattenpis.

3: Proeven

Tijd voor het echte werk: proeven. Neem een slokje en laat deze helemaal door je mond gaan. Je kan een beetje ‘spoelen’ als je dat wilt. Een beetje lucht in je mond slurpen helpt ook om de wijn beter te proeven. Dan is het aan jou of je de wijn wilt doorslikken of uitspugen 😉 als ik veel wijnen proef, of als ik les heb, spuug ik praktisch alles uit omdat ik scherp wil blijven. Ik slik wel altijd één slokje door, omdat dat toch een andere ervaring is dan wanneer je het uitspuugt. Je kan stapsgewijs deze zaken beoordelen:

  • Zoetheid: Hoe droog of zoet is de wijn?
  • Zuurgraad: Hoe zuur smaakt de wijn? Een hele frisse wijn heeft veel zuur. Een mooi trucje om te beoordelen of een wijn veel zuur heeft: na het doorslikken of uitspugen kantel je je hoofd naar voren, je legt je kin op je borst. Voel je je speeksel ‘stromen’ bij je klieren in je kaken? Dan heeft de wijn sowieso veel zuur.
  • Tannines: In rode wijn kunnen tannines zitten. Dit geeft een wat trekkend en drogend gevoel op je tanden en tandvlees. Tannines kunnen heel ‘soepel’ en rip zijn, maar ook heel onrijp en scherp.
  • Body: Hoeveel body heeft de wijn? Body staat voor hoe ‘dik’ de wijn voelt in je mond. Een heel waterige wijn heeft weinig body, een wijn die in je mond bijna voelt als mayonaise of honing heeft veel body. Het helpt de wijn in je mond te ‘spoelen’, uit te spugen en daarna hetzelfde te doen met wat water. Zo kan je het goed vergelijken, want water heeft sowieso een lage body.
  • Smaakintensiteit: Hoe intens smaakt de wijn? Licht, gemiddeld of intens?
  • Afdronk: Dit is hoe lang de smaak blijft hangen in je mond. Kort is minder dan vijf seconden, een lange afdronk is meer dan vijftien seconden. Kwestie van tellen!

Op het eind kan je, als je wilt, een conclusie opschrijven. Je kan je eigen conclusie trekken, dus wat jij zelf van de wijn vond (subjectief), of beoordelen hoe goed de wijn is (objectief). Een goede wijn kan je beoordelen op basis van het ezelsbruggetje BUICA: Balans, Uitdrukking, Intensiteit, Complexiteit en Afdronk. Als je het leuk vindt om hier meer over te lezen, laat het me weten!

Veel plezier!

Het klinkt allemaal al snel zo ingewikkeld en een hoop ‘bla-bla’, maar goed proeven kan je gewoon helpen je smaak te ontwikkelen, te ontdekken wat je lekker vindt én te onthouden of documenteren wat je gedronken hebt. Als ik een wijn drink die ik lekker vind, maak ik altijd een korte proefnotitie in mijn telefoon. Natuurlijk ga ik dan niet een uitgebreide proefnotitie van een A4’tje maken, maar in steekwoorden schrijf ik op hoe de wijn smaakte, zo staat er nu dit in mijn telefoon van een wijn die ik dronk in een wijnbar:

tannat: troebel bijna zwart, zwart fruit, peper, kruidnagel, veel rijpe tannine

Nu weet ik weer precies hoe de wijn smaakt!

Veel plezier met proeven! Laat het me weten als je vragen hebt, of als je suggesties hebt voor een volgend artikel in deze serie.


Cynthia Schultz

Ik ben Cynthia Schultz en Cynthia.nl is mijn blog! Ik ben gek op eten, reizen, beauty, interieur, lezen, gadgets en daar blog ik over. Lees hier meer over mij.

Gerelateerde artikelen

12 reacties
  1. Michelle

    Ik heb inderdaad een keer kattenpis geroken en geproefd. De restauranthouder hield hoog en laag vast aan het feit dat dit zijn beste wijn zou zijn. Klopt dit denk je? Het was een witte wijn.

    • Cynthia Schultz

      Ja hoor, dat kan heel goed. Kattenpis kan iets heel aangenaams zijn in witte wijnen, vooral bij sauvignon blanc kan je dat soms herkennen. Het wordt ook wel als buxus omschreven 🙂 Het hoeft niet per se de beste wijn te zijn natuurlijk, maar het is helemaal niet iets raars.

  2. Michelle

    Test

  3. Michelle

    Ik heb een keer inderdaad kattenpis geroken en geproefd. De wijnkenner gaf bij hoog en laat aan dat dit een van de beste witte wijnen uit zijn restaurant was. Klopt dit denk je?

  4. Patricia van Steensel

    Ik vind deze serie echt zo leuk om te lezen. Ik drink zelf helemaal geen wijn, maar vind het altijd zo gezellig staan op het terras of thuis dat ik nu soms denk “misschien toch maar eens gewoon proberen” maar twijfel dan erg waar ik moet beginnen, met welk soort en waar ik op moet letten.

    • Cynthia Schultz

      Wat leuk Patricia! Het is zo leuk en lekker 🙂 Ik zou gewoon eens een wijn bestellen, gewoon beginnen! Rosé wijnen zijn vaak wat fruitiger, en qua witte wijn kan je op het terras met een sauvignon blanc niet snel de mist in gaan, dat is vaak een wat frisse, lichte wijn met smaken van citrus en groene appel. Probeer het eens, veel plezier en succes!

  5. Lies

    Interessant! Heb je ook wel eens in zwarte proefglaasjes geproeft? Ik volg een cursus gedistilleerd en vind het ook erg leuk om te proeven als ik het product niet zie omdat dat alle vooroordelen wegneemt.

    • Cynthia Schultz

      Nee, nog nooit gedaan, vooral omdat wij voor de cursus ook de kleur en het uiterlijk moeten beoordelen. Maar leuk om eens te doen inderdaad, zo proef je weer heel anders!

  6. Christianne

    Leuk artikel! Ik vind wijn lekker maar drink het thuis niet zoveel omdat je dan gelijk met een geopende fles zit en dat vind ik best veel… Daarom drink ik voornamelijk speciaalbier. Wat jij doet met proefnotities maken bij je wijn, doe ik met mijn bier: ik houd alles bij in de app Untappd. Je kunt dan cijfers geven en zo onthouden wat je wel en niet lekker vindt. En of je vrienden hem lekker vinden. Je hebt een soortgelijke wijn-app, Vivino, misschien is dat wat voor jou? Wel wat ongemakkelijk: je ziet de prijs van de wijn erbij, dus als je een goedkoop cadeautje hebt gehad, weet je dat ook gelijk haha.

  7. rachel

    wat leuk om te lezen ondanks ik al wel wist hoe je moest proeven zeg maar

  8. Kirsty

    Interessant om te lezen! Ik heb dit nog niet op deze manier bijgehouden. Wel merk ik dat ik het leuk vind om de verschillende smaken in een wijn te proeven en te ontdekken welke smaken ik wel en niet lekker vind in wijn. Jouw manier voorkomt dat je per ongeluk een keer de verkeerde wijn nog een keer koopt; ik heb dat per ongeluk al wel eens gedaan en dat is toch zonde.