Een schuldgevoel over alles

Er zijn van die weken dat ik me constant schuldig voel. Schuldig omdat ik niet (hard) genoeg werk. Schuldig omdat ik familieleden en vrienden niet genoeg zie. Schuldig omdat ik niet genoeg sport. Schuldig omdat ik niet gezond genoeg gegeten heb. Waar komt dat schuldgevoel vandaag en beter nog: hoe kom ik eraf?

Leestijd

Deze week is er geen weekoverzicht in foto’s! Er komt snel een vlog online van afgelopen week. Volgende week weer een normaal fotoverslag. 

Schuldig over alles

Ik kan me echt over alles schuldig voelen. Vaak is het tegenover mezelf. Het uit zich vaak in mijn werk. Dan vind ik dat ik niet genoeg heb gewerkt, dat ik niet genoeg heb gedaan voor een bepaald project. Ik kan me schuldig voelen omdat er fouten in een artikel zitten, of als er reacties van bezoekers komen dat het artikel niet leuk/grappig/goed/inhoudelijk genoeg is, of als mensen mijn site niet leuk vinden. Ik voel me schuldig over dat ik niet iedereen die me mailt, terug kan mailen. Schuldgevoel. Ik doe het allemaal niet goed genoeg.

Privé kan ik er ook wat van. Ik kan me schuldig voelen tegenover mezelf omdat ik niet genoeg sport, niet genoeg beweeg. Dan kijk ik naar buiten en denk ik: ‘Ja Cynt, je had nu ook op de racefiets kunnen zitten. Kijk dan op Strava, iedereen doet het toch?’ Ik kan me schuldig voelen omdat ons huis niet netjes, schoon en opgeruimd is. Omdat ik vanavond echt geen energie had om te koken (dan kan ik denken: pfff, ook vrouwen met vijf kinderen en een fulltime baan staan ’s avonds achter het fornuis). Omdat de auto een puinzooi is en ook van buiten vies is. Omdat er nog steeds geen lamp boven de eetkamertafel hangt.
De bottom line bij mijn gevoel is dan vaak: ‘Pfff, hoe moeilijk kan het zijn? DOE al die dingen gewoon, dan hoef je je er ook niet rot over te voelen.’

Ik heb het ook met sociale contacten. Ik ben best op mezelf, daar houd ik van. Ik wil niet altijd met iedereen afspreken en ik houd niet heel erg van feestjes en uitgaan. Ik wil graag alleen zijn en heb dat ook nodig om ‘op te laden’ en te relaxen. Daar kan ik me schuldig over voelen: dat ik niet gewoon gezellig mee ga naar dat feestje. Dat ik ‘nee’ zeg en voor mezelf kies om even een avond op de bank te hangen. En als ik wel mee ga, dan voel ik me schuldig over dat ik het niet zo leuk vind om in een club te staan met pompende muziek. Ik kan me schuldig voelen dat ik vriendinnen weken niet zie, dat ik de buren niet regelmatig een bezoekje breng en dat ik niet elke week bij m’n ouders op de koffie zit. Oftewel: ik voel me schuldig omdat ik me niet zo sociaal opstel als ik denk dat zou moeten.

Ik vind het zelf allemaal niet goed genoeg

Waar komt dat schuldgevoel vandaan? Ik denk uit onzekerheid over mezelf. Ik denk zelf heel vaak dat het niet goed genoeg is. Dat ik niet goed genoeg ben. Dat alles beter, meer, groter, nog méér moet. Dat ik harder moet werken, meer moet werken, socialer moet zijn, sportiever moet zijn, gezonder moet zijn, slanker moet zijn, aardiger moet zijn, zekerder over mezelf moet zijn.
Het is voor mij nooit goed genoeg. En dan vooral ikzelf. Ik kan niet vaak tegen mezelf zeggen: ‘Nou, dat heb je goed gedaan hoor. Het is allemaal goed zo. Je hebt gedaan wat je kon. En je mag tevreden zijn.’ Nee, het had altijd beter gekund. En dan voel ik me schuldig.

Wat doe ik eraan?

Van dit schuldgevoel ben ik me al jaren vrij bewust. Ik herken het, ik signaleer het en ik probeer er de laatste jaren ook wel aan te werken. Het is alleen zo’n ingesleten patroon dat ik er niet zomaar uit krijg. Het steekt elke dag opnieuw de kop op en elke dag opnieuw probeer ik er aan te werken.

Ik merk dat het moeilijk blijft, maar dat ik stappen zet. Op werkgebied probeer ik zo te denken: Ik doe wat ik denk dat goed is. En dat is lastig natuurlijk, want het is voor mij nooit goed genoeg. Maar ik zie het dan zo: ik voel me tevreden over de content. Ik doe er mijn best voor. Ik steek er veel liefde, energie en tijd in. Het gaat goed. De reacties zijn goed. De cijfers ook. Soms is het dan gewoon goed en dan mag ik tevreden en trots zijn. Denken: ‘Hallo zeg, je hebt je eigen baan gecreëerd en daar verdien je al zeven jaar je brood mee. Lekker bezig!’
Zo ben ik nu bezig met een methode om minder te mailen. Daar heb ik me wel schuldig over gevoeld. Ik creëer mijn eigen manier van werken en daar hoort mailen steeds minder bij. Er zijn mensen die vinden dat echt niet chill. Die krijgen geen reactie van mij, of ze moeten me bellen of WhatsAppen in plaats van mailen. Zo, wat heb ik daar een schuldgevoel bij gehad! Maar ik weet dat ik voor mezelf moet kiezen en dat ik zelf mag bepalen hoe mijn werkweken eruit zien. Dat hoef ik niet van mensen af te laten hangen die graag een mailtje van mij willen.

Als ik op een vrijdagmiddag eens besluit om lekker te gaan fietsen of in de zon te gaan zitten in plaats van te gaan werken, kan daar een schuldgevoel bij komen kijken. Dan denk ik: ‘Hey, iedereen werkt. Dus jij moet dat ook.’ Nu denk ik vaker: Nee! Ik ben mijn eigen baas. Mijn werk is af. Ik doe het goed. Ik heb maandagavond doorgewerkt. Ik mag best even een middag vrij nemen. En dat mag dan trouwens ook als ik die maandagavond niet heb doorgewerkt. Ik móet niet zoveel uur in de week werken.
Hetzelfde met vakanties. Ik ga regelmatig op vakantie, zeker anderhalve week tot twee weken in het kwartaal. Ik weet dat ik dat fijn vind, dat ik er relaxed van word, dat ik er beter werk door lever en er een leuker mens van word. Ik wil niet zeggen dat ik het nódig heb, maar ik merk wel dat ik er baat bij heb en dat ik er vooral heel erg van geniet. En het kan, financieel, en qua baan. Ik kan mijn eigen tijd indelen. Waarom zou ik het dan niet gewoon doen? Als ik mijn werk gewoon goed doe? Ik denk dan ook: het leven is te kort. Kom op zeg, je leeft in zo’n luxe positie dat je dit kan en mag doen. Dan een je lekker op vakantie en ga je je daar een potje schuldig over voelen? Pfff. Neem nog een wijntje en geniet, mens. Dag, schuldgevoel.

Willem kan me daar ook goed in helpen. Hij is zo’n nuchter type. Hij doet altijd waar hij zin in heeft en daar komen nooit schuldgevoelens of lastige dingen bij kijken. Als ik met hem over dit soort situaties praat, is zijn standaard reactie: ‘Doe gewoon waar je zin in hebt.’ En hij heeft echt gelijk. Doe gewoon. Waar je zin in hebt. Doe het gewoon.

Wegredeneren

Als dat knagende gevoel opkomt, probeer ik het weg te redeneren. Op dit moment, bijvoorbeeld. Het is zaterdagochtend 10:15 en ik zit dit artikel te schrijven. Ik wilde eigenlijk gaan fietsen, maar ik heb gewoon niet zoveel zin. Ik ga liever straks even een uurtje wandelen, daar staat mijn hoofd meer naar. Dat knagende gevoel komt op en ik denk meteen: ‘Je hoeft je niet schuldig te voelen. Jij mag naar je lijf luisteren, naar je hoofd luisteren. Als je geen zin hebt om te fietsen, ga je toch niet fietsen? Je mag ook wandelen als je dat wilt.’ En wanneer ik het zo opschrijf, of hardop tegen mezelf zeg, klinkt het als zoiets sufs! Maak ik me hier echt druk om? Dan kan ik het ook makkelijker loslaten.

Dat wegredeneren werkt meestal wel goed. Ik ga een soort gesprekje aan met mezelf om mezelf te laten zien dat dat gevoel niet nodig is. Dan zeg ik tegen mezelf dat ik goed genoeg ben. Dat ik me nergens schuldig over hoef te voelen.
En als ik het gevoel heb dat ik die ene vriendin echt even een berichtje moet sturen om af te spreken, of even bij de buurman aan moet bellen om hoi te zeggen, dan doe ik dat. En als ik al weken niet heb gesport, trek ik mijn fietskleren aan en dan gá ik gewoon. Heel soms komt dat schuldgevoel wél terecht op, en het is de kunst om dat verschil op te merken. En er dan naar te handelen.

Voor wie is dit herkenbaar? Ik praat er niet zoveel over, dus ik heb geen idee of dit veel speelt. Het is voor mij een groot probleem geweest wat steeds meer naar de achtergrond verdwijnt. Hoe ga jij er mee om?


Cynthia Schultz

Ik ben Cynthia Schultz en Cynthia.nl is mijn blog! Ik ben gek op eten, reizen, beauty, interieur, lezen, gadgets en daar blog ik over. Lees hier meer over mij.

Gerelateerde artikelen

146 reacties
  1. Laura

    zat lekker door je oude artikelen te scrollen en wilde toch even reageren…
    ZO herkenbaar. Het wegredeneren probeer ik ook te doen, het is vooral het opmerken van het terecht schuldig voelen en het onterecht schuldig voelen wat ik lastig vond en ik begin het steeds beter te herkennen.
    Mediteren helpt bij mij om mijn gedachten wat meer te ordenen en te observeren en om er wat meer afstand van te kunnen nemen. Doe ik niet aan mediteren/sporten/andere vorm van ontspanning dan sla ik op hol, nemen mijn piekergedachten de boel over en functioneer ik echt niet haha…

  2. Margeauw

    Wauw, Cynthia…
    Moest ff een checkje doen of ik dit niet had geschreven. Ik herken me volledig in je post, tot op de letter.
    Ik ben 23, woon 2 jaar nog wat samen. Ik werk als poetsvrouw, best intensief en ik weet dat ik dit niet fulltime kan lichamelijk én mentaal. Mensen zien je als pin voor al hun memo’s, klachten en verhalen. Op zich best oké, maar het kan echt de energie uit me wegzuigen. Ik werk 28 uur momenteel en dit moet van mij niet veranderen.
    Ja, mijn vrienden werken allemaal fulltime, mijn vriend zelfs meer dan dat: hij werkt in de bouw en doet vaak lange dagen. Dat was deels keuze in m’n job zelfs, in heb dat ingecalculeerd om me niet nog meer schuldig te voelen. Ik doe alles thuis: de was, de plas en alles eromheen. Omdat ik weet dat hij moe is na zijn werkweek en liever tijd spendeert aan zijn hobby’s en aan ons: zalig bankhangen en netflix kijken, een drankje doen met de vrienden. Dan weet ik dat ik mijn vrije maandag en woensdagnamiddag aan het huis kan werken. Booschappen doen, schoonmaken, zien dat er lekker vers eten op tafel staat… Ik kan hierin best obsessief zijn en gelukkig is mijn vriend ook zo’n nuchter type. Als ik geen zin heb om te koken omdat hij pas na zevenen thuis was, wat geeft dat, schat? Dan bestellen we gewoon iets. Als ik geen fut meer heb om te poetsen op zondag, doe dat dan later, schat! Ik mag me gelukkig prijzen, en dat weet ik. Ik weet ook dat hij het stiekem zalig vind dat ik er voor hem ben aan het eind van de dag. Dat ik voor hem kan zorgen, en hij zorgt dan financieel ook voor mij aangezien hij meer werkt. Vrienden van me kijken erop neer, dat voel ik gewoon. Als het de jaren vijftig zouden zijn, ik zou me in geen enkel ander tijdperk beter voelen -de housewife (ookal werk ik nog gewoon).

    Ik en jij weet dat ook, dat voel ik uit je posts, dat we weten wat belangrijk is voor ons. Niet het uitgaan of blitzende feestjes en dure kleren en auto’s. Ons gezin is het belangrijkste, met onszelf erin gerekend. Ik kom vaak bij gezinnen waarbij moeder als vader beiden enorm veel uren werken, twee uur met de auto onderweg zijn naar dat werk en die kinderen worden er maar doorheen gesleurd.

    Als we later kiezen voor kindjes, weet ik zeker dat we er tijd voor hebben. Omdat ik ook mijn kind wil zien opgroeien, ik wil erbij zijn ook mentaal.

    En voor nu? Ik heb twee katjes, en binnenkort een koophuis waarin we ons zeker kunnen uitleven. En hopelijk, minder schuldig voelen. Niet de nood om constant beter te doen en meer te doen, omdat zo velen het wél doen.

    Ik hou momenteel écht van mijn leven, dat kunnen niet veel werkenden zeggen als ik dat zoal lees op social media. Ik ben van drukke fulltime job in de verkoop naar poetsen gegaan. Waarom? Omdat ik dat wou. Ja, ik verdien wel minder, maar ik heb zooooo veel meer tijd om mezelf te zijn, met mezelf te zijn en de dingen te doen waar ik van hou: tekenacademie op maandagavond en zaterdagvoormiddag. Wat onmogelijk was met m’n vorige job.

    Dank je Cynthia, om te tonen dat ik niet alleen ben <3

  3. Celine

    Hoi Cynthia,

    Misschien ga je dit geen leuke reactie vinden maar ik ga het toch zeggen.

    Ik heb je blogs op MissLipgloss altijd gevolgd en ben je toen een jaar of 2 uit het oog verloren. Vandaag zit ik weer eens te lezen en er valt mij iets op.

    Dit artikel en het artikel; Ik voel me ruk wijzen er voor mij op dat je een beetje met jezelf in de knoop zit. Ik herken dit en raad je aan er over te gaan praten, anders ga je er verder in en word het steeds moeilijker. Doe dat niet via je blog want je zoekt heel erg naar herkenbaarheid maar voor de lezers is dit niet wat ze willen zien. Er zit een deprimerende toon achter.
    Zij willen Cynthia bezoeken om de leuke, leerzame en mooie blogs. De zelfverzekerde Cynthia die jij bent. Je bent een voorbeeld voor velen.

    Je hoeft niet alles leuk te vinden en goed te doen. Je doet goed wat je doet en je mag genieten van wanneer je vrij bent, of vrij neemt. Dat is aan jou. Maar je lezers gaan je niet helpen met 200 reacties als: “Ja ik herken het en je bent niet de enige”. Alleen jij kan jezelf helpen door je gevoelens te uiten bij iemand die weet wat je daarmee moet doen en hoe je weer uit die wat mindere periode komt.

    Ga ervoor, het is zo zonde om te lezen hoe je je voelt terwijl je zulke leuke, inspirerende en grappige blogs kan maken.

    Ik hoop dat je er wat aan hebt, vat het niet negatief op want zo is het absoluut niet bedoeld.

    Liefs

    • Lissa

      Hai Celine,
      Ik denk dat ik het niet helemaal met je eens ben 😉 Ik vind het persoonlijk fijn om te lezen dat er achter die soms zo perfecte bloggers ook dit soort struggles aanwezig zijn. Ik herken mij erg in dit artikel en had het voor mijzelf nog niet echt duidelijk onder woorden kunnen brengen. Daarom is het fijn om dit te lezen. Daarnaast schat ik in dat de mensen die dicht om Cynthia heen staan goed kunnen inschatten wanneer het echt nodig is dat ze hulp inschakelt van een therapeut (en wie zegt dat ze dat nog niet heeft gedaan). Niet iedereen wil altijd alleen maar mooie en leuke dingen lezen, de keerzijde van de medaille hoort ook bij het leven. Misschien ben je het niet met me eens, maar dit vind ik…

  4. Corelle

    Lieve Cynthia,

    Wat een fijn artikel om te lezen. Ik denk voor veel mensen ook heel herkenbaar.

    Ook ik herken er veel in. In het verleden heb ik mezelf ook regelmatig schuldig gevoeld, of niet goed genoeg, of hoe je het ook noemt.

    Wat mij betreft schuilt het geheim in jezelf te accepteren, precies zoals je bent en milder zijn naar jezelf. Als je dat kunt aanleren, heb je daar de rest van je leven plezier van ;-). Ik spreek uit ervaring…..en ik heb het ook geleerd met vallen en opstaan.

    Als je jezelf accepteert, hoef je je niet schuldig te voelen en dan wijs je jezelf ook niet af om je keuzes. Je weet dat je doet wat je kunt (werk/prive/sport), maar je luistert ook naar je eigen behoeftes en verlangens (rust, regelmaat, alleen zijn, gewoon ff niks). Dus wees juist TROTS op jezelf als je ja zegt tegen jezelf, en nee tegen een ander of nee tegen sport of uitgebreid koken.

    Je kunt schuldgevoel ook positief bekijken: schuldgevoel gaat ook over je verantwoordelijk voelen, betrokken voelen etc. Als je het zo bekijkt is het juist heel positief. Ook dat maakt je een mooi mens. Als het je niks zou interesseren allemaal, zou je je er totaal niet druk over maken. 🙂

    Zorg goed voor jezelf, zodat je je energie op peil houdt. Dan ben je een leuker mens, voor jezelf EN voor de ander.

    Je bent mooi, precies zoals je bent!

    Lieve groetjes
    Corelle

  5. Tessa

    Wauw, wat een fijn artikel! Het is echt net of ik mezelf hoor praten. Ik herken zo’n beetje álle punten die je benoemt! En de reden waarom; ook hetzelfde.
    Ik ben sinds anderhalf jaar moeder en ik moet zeggen dat dat mijn schuldgevoelens geen goed hebben gedaan. Ik ben zo mogelijk onzekerder (maar ook zekerder) dan ooit, of ik alles wel goed doe, alles wel goed combineer en er wel genoeg voor mijn zoon en partner ben (en dan komt mijn eigen ik er ook nog bij kijken) en kan daar ook echt somber van worden. Maar het is inderdaad zoals Willem zegt: doe gewoon waar je zin in hebt. Maarja..dat is makkelijker gezegd dan gedaan.
    Weet iig dat je echt niet de enige bent! En je doet het supergoed! Qua bloggen ben jij echt mijn voorbeeld!

  6. Marinka

    Herkenbaar en mooi geschreven! Misschien helpt het om meer op je gevoel af te gaan en dat te volgen i.p.v. proberen alles te beredeneren, verklaren of verantwoorden. En ook het schuldgevoel er laten zijn, het is een rottig gevoel, maar dat gaat vanzelf wel weg als je er niet naar luistert. En duurt dat te lang, dan kan het inderdaad helpen om even een paar minuten te piekeren en zo’n ‘gesprek’ met jezelf aan te gaan.

  7. Marleen

    Heel erg herkenbaar! Al kan ik gelukkig zeggen dat ik er de laatste tijd, sinds ik klaar ben met school en al een hele tijd vakantie vier eigenlijk, niet meer zo veel last van heb. Wat mij heeft geholpen is om mezelf niet te vergelijken met anderen, of wat ‘hoort’. Gewoon van jezelf uitgaan, zeg maar. Om een voorbeeld te noemen: ik ga naar de sportschool, maar ik hoef van mezelf maar twee keer in de week te gaan. Ook al heb ik alle tijd van de wereld om te sporten. Ik denk er niet aan dat al die jaloersmakend fitte mensen zo’n 4 of 5 keer per week gaan en je van iedereen hoort dat twee keer dus echt te weinig is. Ik ben de rest van de week actief genoeg (hardlopen, yoga, wandelen en fietsen) en ik merk evengoed vooruitgang. Ik vind het op deze manier gewoon fijn, dus doe ik het zo!

  8. winston – ikstavoorjeklaar

    Hi Cynthia,

    Ja, dit is voor mij ook vrij herkenbaar. Waar jij met zat terwijl je dat artikel aan het schrijven was, daar liep ik aantal jaren geleden terug. Toen ik 8 weken op vakantie ging in Amerika ontdekte ik in North Carolina dat hoeveel energie het kost om mezelf te pleasen voor een ander. Wij kunnen namelijk niet iedereen pleasen. Het is onmogelijk om iedereen tevreden te houden. Durf nee te zeggen, echte vrienden die zullen het accepteren en het begrijpen dat je niet mee kan of dat je die club nou net niet leuk vind.

    Als ik jou mag adviseren, zal ik erover praten. Iemand die iets ouder is? Die heeft het vast ervaren en kan zijn of haar ervaring met jou delen. Ik denk dat, dat het is wat jij nodig hebt. En over het werk, toen ik net voor grote luxe segment mocht werken in het hartje van Amsterdam wilde ik alles perfect doen. Elke klant in een watje brengen en tijdens mijn klachtenafhandeling terwijl klanten met emoties de winkel binnen liep, lukte mij zelfs dat de klant met een glimlach de winkel kon verlaten. Ik streef naar perfectie zo erg, dat ik zelfs de magazijn alles strak wilde hebben en dat ik thuis nog aan het werken was. 500 kaarten schrijven, omdat ik mijn werkgever tevreden wilde houden en tijdens mijn prive tijd maakte ik lijstjes wat mijn klanten wilde ik hield alles bij. Je wilt niet weten hoe moe ik was terwijl ik ook nog op zat en nog mijn ouders in de zaak moest helpen.

    Als ik zo terug naar kijk, een dag heeft 24 uur, minimaal 8 uur nachtrust, 8 uur om te werken en je hebt nog die overige 8 uur. Je kan niet ruim 16 uur bezig zijn met werk of iedereen tevreden te houden, je wordt daar echt opgegeven moment niet gelukkig je loopt dan tegen een burn out. Leer om te gaan met de tijd die je hebt, begin op tijd, kom je kennis tekort praat erover waar degene jou tips kan geven ;-). Zet het anders op een weegschaal dit zijn de taken die je wilt doen en nadat je dat af heb, beloon eventueel waar jij gelukkig van wordt.

    Je houdt van Terschelling toch? Wellicht kan je dat jezelf vaker belonen of na elke kwartaal jezelf verwennen om bij De Librije te eten.
    Of kijk naar je weekplanning, welke dagen denk je dat het onmogelijk is om te koken? Mijn moeder is zoveel gelukkiger nu zij 4 a 5 dagen per week kookt in plaats van 7 dagen voorheen. Wellicht dat je 2 keer per week je eten kan laten thuisbezorgen? Ik word zelf ook gelukkig van een schone huis, maar als het echt niet lukt, probeer ik ook los te laten. Misschien kan je een schoonmaker inschakelen =). Probeer ook uit te besteden, als het lukt. Zo kan jij jezelf op jouw werk inrichten. En vergeet niet om prive en zakelijk gescheiden te houden, zou je wellicht een kantoor willen huren ?

    Succes lieve Cynthia xx

  9. Fleur

    Erg begrijpelijk, ervaar deze gevoelens ook zo nu en dan.

    Vaak probeer ik ook te bedenken wat het had opgeleverd als ik iets wel had gedaan. Wat als ik nu wel de badkamer had gepoetst, wat als ik nu niet die chocoladetaart had gegeten, wat als ik ni wel was gaan sporten? Vaak kom ik tot de ontdekking dat het geen moment van zwakte was. Maar juist kracht. Je kiest voor jezelf. Omdat je nu jezelf even wilt verwennen, even rust nodig had, iets aders prioriteit had, etc. En mocht je beseffen dat het onzin was dat je iets wel of niet gedaan hebt: zie het als een les. Haal er iets uit en doe er de volgende keer iets mee.

    En soms eet ik een stuk chocoladetaart zonder dat ik er echt een goede reden voor had. Ik ben ook maar een mens ?

  10. Kim

    Hi Cynthia,

    Ja dit is helaas heel herkenbaar. Wanneer ik bijvoorbeeld op een vrije dag helemaal niets anders doe dan mezelf van bed naar de bank verplaatsen om daar heel de dag door te brengen met Netflix, terwijl ik daar ontzettend naar verlang, kan ik me heel schuldig voelen dat ik niet iets ben gaan doen buiten de deur. Dat vind ik dan echt zonde van mijn vrije dag. Dat is dan eigenlijk onzin, want ik mag doen op een vrije dag waar ik zin in heb.

    Maar ook de echt warme dagen in Nederland, de dagen dat je make up er af zweet en iedereen klam en vies is. Die dagen verafschuw ik. Terwijl iedereen zich naar het strand snelt en neerploft op het terras met een wijntje ga ik het liefst naar een overdekt winkelcentrum met airco om daar een dag te shoppen. Ik voel me dan schuldig dat ik niet van het mooie weer heb genoten. m

    Of wanneer ik op mijn werk door allerlei dingen die ertussendoor komen niet aan mijn eigen to do lijst toekom voel ik me schuldig dat ik niet zo productief ben als ik had gewild. Terwijl ik in feite meer en nuttigere dingen heb gedaan dan ik wilde doen.

    Zo heb ik wel meer voorbeelden en kan ik soms echt er van huilen omdat ik me dan zo schuldig en mislukt voel. Dit gaat steeds beter en ik weet dit steeds meer te relativeren, dus dat is heel prettig. Maar het is ook wel erg fijn om te lezen dat meer mensen hier last van hebben en ik niet alleen hierin ben.

    Heel veel liefs.

  11. Antoinette

    Interessant om te lezen, met name omdat je het ontzettend goed onder woorden kunt brengen. Het lijkt erop dat jij een hele sterke ‘conditionering’ hebt: ‘dit is wat ik zou moeten doen en daar voldoe ik niet aan’. Ik herken het wel, maar ik heb het meer in de grote lijnen van het leven: samenwonen, huis kopen, kinderen krijgen, goede baan. Dat soort dingen. Jij hebt het ook in de kleine dagelijkse dingen, kan me goed voorstellen dat dat je soms in de weg zit. Wat misschien ook helpt, is de positieve kant er van in zien. Juist doordat je je zo snel schuldig voelt, ben je heel consciëntieus, werk je hard, heb je onwijs veel bereikt in je nog korte leven en ben je erg begaan met de mensen die dicht bij je staan.

  12. Anouk

    Wauw! Wat een mooi en fijn stuk. Voor mij heel herkenbaar in mijn studie en werk.. zo herkenbaar dat ik de laatste tijd merk dat ik mezelf niet meer goed kan zijn. Terwijl ik zelf altijd positief en vrolijk ben.
    Als ik jou stuk lees merk ik dat het veel bij mij los maakt.
    Heb je tips om meer over dit onderwerp te lezen o.i.d?

  13. Milja

    Wat een ontzettend moedig artikel! Inspirerend om te lezen, en ontzettend knap hoe je het open en helder beschrijft.

  14. Anouk

    Helaas heel herkenbaar die gevoelens

  15. Annabel

    Heel herkenbaar! In de huidige maatschappij moet je ontzettend hard werken, en daardoor krijg je al snel het idee dat je het niet “goed genoeg” doet, omdat het lijkt alsof iedereen veel harder werkt dan jij en veel meer moet doen. Alsof jouw leventje makkelijk is ten opzichte van anderen, dat je niet mag zeuren als je nu eens iets anders wilt doen of een bepaalde beslissing wilt nemen. Ikzelf ben nu aan het afstuderen, en voel mij al ontzettend schuldig als ik om half 10 aan kom zetten in plaats van 9 uur. Terwijl de mensen die er om 9u wel zijn soms om 4 uur al weggaan! En ik er tot 5 uur zit. En daarnaast hebben al mijn vrienden nu vakantie, behalve ik! Omdat ik mijn vakantie opoffer om door te werken met mijn project. Waarom zou ik dan niet een keertje een vrije dag mogen nemen? Toch voelt het moeilijk… Ook willen vrienden continu afspreken, en telkens moet ik weer afzeggen. Ik voel me heel schuldig als ik moet afzeggen omdat ik zo moe ben. Dat ik een afspraak maak en die vervolgens niet na kom. Ook al zouden zij in mijn situatie waarschijnlijk hetzelfde doen…
    Goed dat je er zo mee bezig bent, want het is denk ik iets waar we allemaal mee worstelen. Succes met de uitvoering ervan, op naar een leven zonder onnodig schuldgevoel! Ik ga ook mijn best doen om dat te bereiken!

  16. renske53@hotmail.com

    Heel erg herkenbaar! De situatie maakt ook niet uit. Als onze dreumes een dagje ‘moeilijk’ doet, voel ik me schuldig dat ik daarover baal. Andere kunnen immers geen kinderen krijgen. Als ik werk, voel ik me schuldig dat diezelfde dreumes op de opvang zit. Als ik niet werk, voel ik me schuldig omdat ik niet voldoende werk.

    Zo blijf je bezig. En het is allemaal zo ongelofelijk onnodig. Ik zie het als pure zelf sabotage. Maar steeds vaker denk ik:
    Ik mag boos zijn.
    Ik mag geïrriteerd zijn.
    Maar ook:
    Ik mag gelukkig en tevreden zijn.
    Ik mag ontspannen zijn.
    Wat ik dan allemaal niet ben of doe in die situatie doet er helemaal niet toe want dat is niet aan de orde. Als je bewust bent over je gedachtes en vooral of deze realistisch zijn, dan ben je al een heel eind op weg!

    Enneh…onnodig om te zeggen…. maar je doet het werkelijk fantastisch!

  17. Jessica

    Oh ja, en een leestip: ik en mijn ikken, over voice dialogue van Karin Brugman.

  18. Jessica

    Het eerste gedeelte van je artikel raakt me en merk dat de tranen in mijn ogen springen. Ook omdat ik het fijn vind, deze herkenning. Het is nu eenmaal niet een onderwerp waar je het op een verjaardag over hebt. Ik leer nu om gedachtes af te pellen om tot de echte kern te komen en dat helpt. Bijvoorbeeld bij een gedachte over je schuldig voelen over een afspraak afzeggen met een vriendin: wat is er erg aan het afzeggen van een afspraak……: nou, dat de ander dan misschien denkt dat ik hem/haar niet wil zien…..en wat is daar erg aan: dat de ander dan denkt dat ik hem/haar niet meer leuk vind…..en wat is daar erg aan: dat helemaal niet waar is….en wat is daar erg aan: dat de ander dan misschien een ander beeld over mij krijgt….en zo kan ik nog wel even doorgaan…..ik zet dan ook ander gedachtes daar tegenover: misschien denkt die ander dan wel dat het nu even goed uitkomt, omdat….en vul maar in.
    Maar goed, blijft een issue om te trainen….wij dames kunnen altijd heel goed gedachten lezen en de waarheid voorspellen wat er gaat gebeuren…..dus…ja, het speelt wel degelijk. En ik vind het fijn dat je er open over bent. Op deze manier merk ik namelijk dat ik daar niet alleen in ben en dat sterkt dan weer……

  19. Eline

    Hoi Cynthia,

    ik ben blij om te lezen dat ik niet de enige ben die dit heeft! Fijn dat je dit bespreekbaar maakt en ook zelf je eigen ervaring deelt. Ikzelf ben 26 getrouwd & heb een baby’tje van bijna 8 maanden. Soms heb ik ook geen zin om avondeten te maken of om de was te doen. Ik voel me niet echt “schuldig” om het zo te zeggen. Maar ik wil alles zo “perfect” mogelijk doen. Hierdoor ben ik een paar maanden geleden een week thuis geweest op doktersadvies om gewoon uit te rusten omdat ik er gewoon door zat. Mijn man zegt ook dat ik meer moet laten en me niets moet aantrekken van de rest. Maar dat vind ik moeilijk. Daardoor kan ik me helemaal in jouw verhaal vinden.

    Doe inderdaad gewoon lekker waar je zin in hebt als het kan! Als ik het zou kunnen zou ik het ook proberen te doen. Dus doe gewoon! LEEF LEKKER 🙂 Doe je eigen ding.

    Veel liefs! xxx

  20. Elise

    Jeetje wat een herkenbaar stuk Cynthia! Super goed dat je hier zo open over bent, want zoals je hier in de comments al ziet, ben je echt niet alleen die hier last van heeft. Ik heb vaak het idee dat het wel een beetje een ‘vrouwending’ is, mijn man heeft hier ook helemaal geen last van. Maar dat betekent natuurlijk niet dat het oké is om je overal maar schuldig over te voelen! Wat mij persoonlijk heel erg helpt is om mijzelf niet constant met anderen te vergelijken. ‘Comparison is the thief of Happiness’, las ik laatst ergens, en dat is zo waar! Wanneer ik me ergens schuldig over voel dan probeer ik dus niet te kijken naar wat anderen wel niet allemaal voor geweldigs doen, dat maakt het schuldgevoel alleen maar erger. Ik vraag me dan af: ‘Vind ik het prima zo?’. Wanneer het antwoord daarop ‘ja’ is, kan in het schuldgevoel loslaten. En dat is heel vaak het geval 🙂

  21. Rose

    Ook niet zo’n actieve volger, maar ik reageer vanwege de herkenbaarheid. Ik ben ambitieus en een perfectionist, en vanuit thuis uit meegekregen dat de lat op sommige gebieden hoog hoort te liggen. Ik vind dat ik in principe alles maar moet kunnen. Toen ik een paar jaar geleden mijn loopbaan begon ben ik keihard gaan werken en dat doe ik nog steeds. Maar het was nooit goed genoeg, want ik presteerde als werknemer uitstekend, maar kon het niet hebben dat ik niet perfect kon zijn in al mijn ‘rollen’. Ik vond ook dat de verbouwingen in mijn huis soepel moesten verlopen, mijn sociale leven bruisend moest zijn, mijn huis opgeruimd, en ikzelf goed in vorm en goed gekleed e.d, en een goede partner zijn. Dit resulteerde in de overtuiging dat ik altijd wel ergens tekort schoot en een continu schuldgevoel omdat ik mijn tijd niet 100% nuttig had besteed. Ik werd steeds rustelozer en harder voor mezelf. Te proberen blijven voldoen aan mijn eigen belachelijke verwachtingen begon me doodmoe te maken, ik kreeg allerhande vage lichamelijke klachten. Totdat mijn lichaam er helemaal klaar mee was en ik last kreeg van paniekaanvallen. Dagelijks en zonder directe aanleiding bang, benauwd, de controle verliezen, huilbuien, verlammen en niks meer voor elkaar krijgen. Toen heb ik hulp gezocht. Mooi he, je kan wel alles willen maar op een gegeven moment stopt je lichaam/psyche er zelf wel mee en kun je ironisch genoeg vrijwel niets meer.
    Nu ben ik in een positie waar ik nooit had verwacht te zijn. Het is echt een hele harde muur waar ik tegenaan ben gelopen en ik raad je echt aan als ik je artikel lees om heel goed op jezelf te passen, en misschien zelf wel in therapie te gaan, juist voordat de problemen zo groot worden. Het biedt enorm veel inzichten.

    Nu probeer ik stil te staan bij wat ik WIL in plaats van wat ik vind dat ik zou MOETEN. Ik leg de nadruk op mijn eigen welzijn omdat ik niet anders meer kan dan dat. En eigenlijk doet dat me wel goed. En het zal je verbazen hoe makkelijk dat doorgaans geaccepteerd wordt in je omgeving. Het besef is er nu dat ik naast overspannen ook gewoon een introvert ben en heel veel heb gedaan wat me energie heeft gekost i.p.v heeft opgeleverd.

    Wat iemand anders ook al zei in de reacties, er is een heel groot verschil tussen je schuldig voelen en schuldig zijn. Zolang jij anderen geen schade berokkent/kwetst mag je namelijk doen wat jij wilt met je tijd en geld. Dus ga op vakantie, laat eten bezorgen, huur een schoonmaakster in, ga uren luieren als dat kan, why the hell not! Laat het alsjeblieft niet zo ver komen als dat ik heb gedaan, de weg terug is niet makkelijk en het leven is kort en waardevol.

  22. Nienke

    Beste Cynthia, ik reageer eigenlijk nooit, maar dit stuk raakt mij. Ik denk niet dat die druk om het altijd goed te willen doen niet per se te maken heeft met je omgeving of de maatschappij, omdat we zoveel moeten tegenwoordig, of omdat je hoogsensitief bent. Het heeft waarschijnlijk alles te maken met een diepgeworteld gevoel van ‘niet goed genoeg zijn’. Misschien omdat je je vroeger als kind of puber vaak afgewezen hebt gevoeld, hele prestatiegerichte ouders of leraren had, in de steek gelaten hebt gevoeld, of vernederd (ik heb het niet per se over jou, dit zijn voorbeelden ;)). Ik herken het heel erg, en therapie van een hele goede psychotherapeut heeft mij hierbij (twee jaar lang, elke week) enorm geholpen. je leeft voor jezelf. Jij bent goed genoeg, en wat jij wil doen dat doe je en de rest hóeft niet. Ik denk dat jij zelf al heel goed bezig bent met dat ‘wegredeneren’. Je hebt het hartstikke goed voor elkaar, met je werk, je huis, je relatie, je reizen. (En al had je dat allemaal niet, dan was je nog goed genoeg. Als je zelf maar doet waar je achter staat). Goed stuk!

  23. marieke

    Lieve Cynthia,

    Wat vind ik het fijn dat je dit soort artikelen plaatst. Niet alleen fijn omdat je zo open bent in alles maar ook heel erg fijn omdat ik mezelf erin herken en weet dat ik hier dus niet alleen in ben. Vaak voel je je anders dan andere mensen omdat het lijkt alsof jij de enige bent die niet altijd overal zin in heeft. Een schuldgevoel dat ik geen goede moeder ben, een schuldgevoel dat ik soms nee zeg tegen mensen als ik even ergens geen zin in heb. Het is allemaal zo vermoeiend! Ik vind dit vooral op mijn werk lastig omdat er veel mensen zijn die dit nooit zullen begrijpen simpelweg omdat zij hier geen last van hebben. Ik denk dat het voor mij ook een goed moment is hier echt een keer mee aan de slag te gaan zodat ik weer van mezelf leer te houden en mezelf wel goed genoeg vind.

  24. Sandy

    Dank je wel dat je dit geschreven hebt, zo herkenbaar. Top.

  25. Dorien

    Lieve Cynthia,

    Wat een herkenbaar stuk! Ook ik denk heel vaak: Ik ben of ik doe het niet goed genoeg. Bij mij zit dan alleen nog het probleem dat ik dan boos word 🙁 in principe op mezelf, maar ik uit dit meestal naar mijn vriend…heel vervelend. Het is bij mij zelf zo erg geweest dat het een onderdeel is van waardoor ik depressief ben geweest. Maar inderdaad moet je bij jezelf heel vaak zeggen: het is goed genoeg. En dat is heel lastig, want je stapt niet zomaar uit oude denkgewoontes, helaas! Het is fijn om te lezen dat andere dit ook hebben en dat het bij hen ook gewoon voort komt uit onzekerheid (ipv een moeilijke jeugd of iets).

    Laten we proberen het zoveel mogelijk te relativeren. Gelukkig kunnen we hierbij op onze mannen steunen 😉

  26. Suzanne

    Ik herken mezelf hier heel erg goed. Maar wellicht, dit is wat ik bij mezelf heel erg merk, leggen we de lat allemaal iets te hoog. Te tore lange to do lijst waar we ons elke dag maar weer doorheen knallen. Zo blijft het maar doorgaan! Ik zelf heb gemerkt dat opruimen er bij mij voor zorgt dat ik iets meer tot rust kom en dat ik lekkerder in mijn vel zit, wanneer het opgeruimd is en ik daarna ook met frisse moed weer aan het werk kan en veel productiever ben.

  27. Anoniem

    Dag Cynthia,

    Al drie keer dit artikel gelezen, al drie keer geprobeerd een reactie te typen, en ook al drie keer het reactieveld weggeklikt. Normaal reageer ik nooit, maar nu…

    Anderhalfjaar geleden werd ik ziek toen ik in een ver land 8 maanden stage liep. Bij thuiskomst werd er een depressie en burn-out geconstateerd. Het schuldgevoel wat jij beschrijft, was bij mij een van de grootste oorzaken hiervan.

    Ik was mijn eigen slavendrijver. Deed alles op schuldgevoel. Behaalde daar (tot mijn eigen ongeloof) bizarre resultaten mee. Er kwamen succesjes binnen rondom mijn vakgebied, studie en baanaanbiedingen. Maar diep-ongelukkig: want ik was niet goed genoeg en ik voelde mij altijd schuldig (‘Ze gaan er achter komen dat ik niks kan als ik niet antwoord op deze mail’, ‘mijn vriend gaat bij mij weg als we nu een keer slechte sex hebben’, ‘Ik mag niet twijfelen aan mijzelf want dat is zwak’).

    Dwingende gedachtes, uitgeput, ongelooflijk ongelukkig.

    Todat ik een waanzinnige therapeut ontmoette. Vijf sessies nadat we duizenden lijstjes hadden besproken waar ik al mijn gedachtes op had geschreven (‘het moet better/sneller’, ‘ik doe het niet goed genoeg’, ‘ik ben een leugenaar en geen goede dochter’), legde mijn therapeut ze voor mij neer en zei:

    ‘Zo hoef je helemaal niet met jezelf om te gaan’.

    Lieve Cynthia. Zo hoef je ook NIET met jezelf om te gaan.

    En weet je wat het allerbeste deel is (zo heb ik dat althans ervaren)? Je resultaten, geluk, leven worden beter wanneer je milder bent naar jezelf, het schuldgevoel laat varen. Je wordt gelukkiger, je werk gaat beter, je relatie gaat beter, je vriendschappen verdiepen wanneer jij jezelf tegemoet treedt met compassie en vergeving.

    Ik realiseer mij: deze reactie is enkel mijn ervaring. Ik weet niet of je er wat mee kan. Ik vind het ook heel eng om te plaatsen, maar ik doe het toch. Jij durfde het ook.

    Het gaat nu heel goed met mij. Dat komt vooral door het inzicht dat het schuldgevoel nergens aan bijdraagt behalve meer schuldgevoel, vermoeidheid, angsten en donkere gevoelens.

    Nog steeds steekt de stem weleens op. Ik herken haar en zeg: ‘ Welkom Tante Annie (zo heet mijn schuldgevoel stem), wat fijn dat je er weer bent en laat weten waar jouw prioriteiten liggen, maar ik doe het op mijn manier. Mijn manier is goed genoeg’.

    Cynthia, ik wens jou veel geluk toe.

    • Eva

      Bedankt voor je waardevolle reactie, ik ben blij dat je toch voor de vierde keer het reactieveld hebt geopend.

      Tante Annie, deze ga ik onthouden!

      Ik weet niet of je ‘eten, bidden, beminnen’ gelezen hebt? Ik vond het een heel fijn boek, echt de moeite waard.

    • Minka

      Ik ook, dank je wel…

  28. Marjolein

    Even geen tijd voor een uitgebreide reactie, maar alvast dit: ongelooflijk herkenbaar!!!!

  29. Nynke

    Dag Cynthia, ik lig met mijn 40 jaar enkele levensjaren op jou voor.
    De meeste mensen hebben last van de kritische stem of stemmen in hun hoofd. En daarnaast hebben de meeste mensen last van dat anderen op hen projecteren ‘hoe het hoort’. Uiteindelijk internaliseer je deze stem, zoals je aangeeft.
    Een aantal, zoals ikzelf, zoeken hier begeleiding voor. Zelf ben ik er na vele jaren therapie achter dat het goed is om de patronen te kennen, maar dat de verandering die ik het liefst bewerkstellig veranderingen (herprogrammering) in mijn onderbewustzijn zijn. Zoveel reacties worden getriggerd door mijn onderbewustzijn. Het is al gezegd of gebeurd voor je er erg in hebt! Hoe kom je hier bij? Na jaren zoeken en oa (erg dure!) persoonlijke effectiviteitstrainingen te hebben gedaan ben ik er nu uit dat de aanpak via de ratio het voor mij niet is. Uiteindelijk gaat t omdat ik me goed VOEL en niet omdat ik me goed WEET. Ik ben hierom sinds eind april dit jaar begonnen met Ayahuasca. Ik ben slechts een deelnemer en ik heb er geen aandelen oid in. Ayahuasca is een hallicinogeen plantmedicijn en zorgt ervoor dat je in een avond/nacht aan dingen in je onderbewustzijn kunt werken die je in t dagelijks leven hinderen. Je ruimt blokkades als het ware op. Zie voor info oa de filmpjes van MariaJohanna op YouTube. Nogmaals: ik heb er dus geen aandelen in. Zelf voel ik mij t prettigst bij de organisatie Ayamama te Rotterdam, maar dat is persoonlijk. Ik heb de Ayahuasca bij 2 andere organisaties (oa de Gewijde Reis) geprobeerd en dat beviel minder goed qua locatie, begeleiding, andere dingen om de Ayahuasca heen, prijs. Kijk maar of t wat voor jou is. Het is niet voor iedereen (veel mensen reageren vanuit angst) en dat is ook prima. Ayahuasca is de zogenaamde snelweg voor grote stappen, maar via meditatie/ yoga/ spiritueel bewustzijn kom je er uiteindelijk ook. Ayahuasca is echter niet geschikt voor mensen die anti-depressiva slikken of bekend zin met psychoses.

    • Nynke

      Het is 2x “om dat”.

      Ik bedoelde te zeggen “veel mensen reageren uit angst afwijzend.

      De stelregel is: doe het alleen als je je “geroepen” voelt. Dwz als Ayahuasca je aanspreekt.

      De mensen die Ayahuasca doen zijn van alle leeftijden. Een kennis van mij is 65 Rn heeft t al 15 keer gedaan, ook heb ik wel mensen van in de 70 gezien.

  30. Kirsty

    Herkenbaar hoe je je schuldgevoel omschrijft. Gelukkig heb ik er qua sociale contacten geen last van, maar ik merk wel dat ik de lat vaak hoog leg voor mijzelf.

  31. Célestine

    Hey Cynthia!

    Ik volg je blog al enkele jaren. Vooral omdat ik me vaak herken en ik inspiratie haal uit de overeenkomsten en je authenticiteit. Ik twijfelde vorige week al om te reageren op het artikel over de serie die je niet zo goed vond en de hetze errond, maar dat heb ik niet gedaan.

    Nu wel, omdat ik een verband zie tussen dat onderwerp en dit. En omdat ik het heel erg herken. Ik zit al even te kauwen op dit onderwerp en volg ongeveer dezelfde stappen in mijn denkproces. Vanwaar komt dat schuldgevoel? Is het legitiem? Ligt het echt aan mij? Waar ligt de grens tussen luiheid en te streng zijn voor jezelf? En wie teekt die grens eigenlijk? Jijzelf toch?

    Ik zie het verband met de tumult rond je vorige artikel waar je je negatief uitliet over iets en heel veel kritiek kreeg. En je er ook antwoord op gaf. En ik zag zo wat de struggle tussen “Ik ga niet over me heen laten lopen” en “Eigenlijk moet je geen aandacht geven aan dat soort comments”. Ik weet zelf niet hoe ik erop zou reageren, ik heb geen blog en al zeker geen blog rond mijn eigen persoonlijkheid. Dus het hele “pak het niet persoonlijk op” is dan ook dikke quatch. Je hebt een persoonlijke blog met een persoonlijke mening waar je comments krijgt op je persoon.

    Ik had heel veel zin om te antwoorden dat ik het zowel niet eens was met de kinderachtige comments van sommige bezoekers als met sommige antwoorden van jou kant. Waarom heb ik dat niet gedaan? Omdat ik me schuldig zou voelen dat ik jou de les kom spellen op jou blog. Dat je heel veel goede dingen schrijft waar ik veel uit haal, en daar niet op reageer. Maar als er tumult onstaat rond een vrij betekenisloos onderwerp ik daar wel zou reageren en nog op een negatieve manier ook.

    Ik heb niet echt een punt, het is eerder een redenering die ik met je deel. En liever in een positieve vibe. Ik haak veel uit artikelen zoals dit die je schrijft. Het zijn gesprekken die ik heb met vrienden, exact zo. Maar het op internet gooien en je geld daarmee durven verdienen is heel wat respect waard. Ik denk dat dat is wat ik heel erg omslachtig probeer te zeggen. 🙂

  32. Tanisha

    Fijn artikel en super eerlijk geschreven! Wauw.. ik herken me hier zo in het is soms ” prettig” om te horen dat je niet de enige bent met dit soort dingen. Want wie kletst hier nou uren heel eerlijk met vriendinnen over? Je kwetsbaar opstellen is mooi, en dat zouden we eigenlijk veel vaker moeten doen en durven. Complimenten !

  33. maris

    Ik vind het geen schuldgevoel Cynthia. Het is deels verwijt naar jezelf & hoge verwachtingen.
    Het is ook dat je zelfbeeld verandert.
    En je wensen, werk en prive.
    Hormonale veranderingen.
    Het is ook balans vinden.
    Al met al gebeurt er veel.

    Ik herken het deels. Het is ook je leeftijd, fase in je leven.

    Het is tijd voor verandering, tijd om naar binnen te kijken.

    Ik vind “doe waar je zin in hebt” heel groot en vaag. Altijd doen waar je zin in hebt is niet altijd mogelijk. En ook ongezond soms.

    Groetjes

  34. Susanne

    Wat goed dat je hier over schrijft. Ik heb er zelf ook heel erg veel last van, maar bij mij komt het denk ik door m’n anxiety problemen. Zelfs in vakanties van school kan ik eigenlijk nooit relaxen, want ik heb dan ook het idee dat ik moet werken omdat iedereen het doet, dat ik elke dag productief moet zijn, dat ik dit moet, dat moet… Wegredeneren helpt inderdaad goed! Wat voor mij ook al kan helpen, is kleine to-do-lists maken en die dingen dan kunnen afstrepen, zodat ik daarna lekker de hele dag niks kan doen zonder dat ik me zo lui voel. Heel stom, want die lijstjes zijn dan alleen dingen als “reageer op deze mail, ruim wat kleren op, zet boeken terug in de kast” maar toch helpt het, haha. Verder heb ik helaas geen tips, maar ik hoop dat we uit dit artikel en deze reacties allemaal wat steun kunnen vinden 🙂

  35. Noortje

    Hoi Cynthia,

    Ik vind het heel knap dat je hierover schrijft.
    Je hebt vorige week je artikel over girlboss gepubliceerd waarin je beschreef dat je die hoofdpersoon echt mega niet relaxed vindt. De hoofdpersoon in die serie krijgt wat ze hebben wilt op de meest brutale en schoftige manieren. Dit staat lijnrecht tegen over jouzelf. Jij krijgt dingen voor elkaar op een nette manier, met aardigheid en respect. Ik denk dat hetgene dat je eigenlijk niet uit kan staan is dat bij haar elk gevoel van schuld ontbreekt en dat ze lak heeft aan wat andere mensen denken en vinden. En dat dat iets is wat je zelf ook meer zou willen in je eigen leven. Ik heb het gevoel dat je door het artikel vorige week en de reacties daarop bent gaan nadenken en op dit artikel uitgekomen bent. Dat vind ik heel knap want je hebt je eigen emotie erkent en weet ook nog eens haarfijn hoe die zich uit en wanneer die plaats vindt. Ik denk dat net als vele mensen in de reacties hieronder dat het verstandig is iemand te zoeken om erover te praten. Je komt er in je eentje gewoon niet uit (ondanks alle zelfhulpboeken van de wereld) Ik heb zelf ook een coachings traject gedaan en dat heeft me heel erg geholpen om dichter bij mezelf te komen. Bedenk ook dat je je schuldgevoel mag bedanken want daardoor ben je maar wel mooi zo ver gekomen. Ik denk dat je alleen nu op een punt bent dat het je niet meer dient en dat je het los mag leren laten. Hopelijk kom ik niet als een betweter over, en voel je je niet aangevallen. Ik reageer met de intentie om wellicht een beetje te kunnen helpen. Misschien had ik dat stuk over girlboss er ook uit moeten laten in mijn reactie. Maar in mijn interpretatie zie ik veel raakvlakken dus ik vind het toch van toegevoegde waarde. En misschien vind je dat ik het helemaal mis heb dat mag ook gewoon!

    Groetjes,
    Noortje

  36. Eveline

    Door jouw artikel ben ik er achter gekomen wat het is dat toch steeds aan mij knaagt wanneer ik voor mijzelf kies. Schuldgevoel. Ik denk dat het bij mijzelf nog extremer is, ik laat zelfs een prachtige baan bij een fantastisch schieten door schuldgevoel tegenover mijn ouders. Want wat zullen ze nu wel niet van mij vinden?

    Door jouw artikel ga ik hier bewuster naar kijken. Bedankt. ?

    Sinds je nieuwe website ben ik op een andere manier je artikelen gaan lezen. Ze zijn krachtig, een bron van inspiratie en vaak zó herkenbaar. Ik vind dat je je echt onderscheid ten opzichte van een andere ‘lifstyle-/beautyblogger’ en ik kijk/lees alles met plezier!

  37. mwitteveen97@home.nl

    Heel herkenbaar stuk. Ik voel me ook altijd erg schuldig naar iedereen en naar mezelf. Omdat ik het gevoel heb dat ik aan sommige mensen niet genoeg aandacht besteed. Dat ik niet hard genoeg werk, dat ik niet goed mijn werk uit voer. Dat ik niet de mooiste foto’s maak en ga zo maar door. Nu probeer ik net zoals jou te doen en te zeggen tegen mezelf wat ik denk dat goed is op dat moment. Je kan niet altijd en vooral niet jezelf constant gelukkig houden. En vooral niet te veel eisen en gewoon kijken wat haalbaar is helpt ook erg goed bij mij!

  38. Gloria

    Hoi Cynthia, ik kan je eigenlijk echt aanraden met iemand professioneel te praten hierover. Het is goed dat je het al herkent en beter een plaats kan geven maar het is wel interessant om te weten het vandaan komt: dan kan je het nog beter aanpakken en misschien is die reden ook wel dezelfde oorzaak van andere problemen?
    Ik had hier vroeger ook vaak last van maar heb op een bepaald moment toch hulp gezocht en dat helpt enorm! (Niet dat ik je het gevoel wil geven dat je dringend hulp nodig hebt, maar vaak zijn het dieper liggende oorzaken waar je je als mens niet bewust van bent en daar kan enkel iemand professioneel mee helpen). Ik geef het maar mee! 🙂

  39. Calijn

    Moedig dat je dit zo opschrijft. Ik denk dat vele mensen zich erin herkennen, in meer of mindere mate. Wat mij enorm veel inzicht heeft gegeven is het boek “De moed van de imperfectie” van Brene Brown. En omdat je zo van lezen houdt, is dat misschien wel een idee. Zij heeft wetenschappelijk proberen te onderzoeken wat een “bezield leven” inhoudt en komt er dan achter dat juist alles wat je als perfectionist nastreeft je ongelukkig maakt. Omdat het nooit genoeg is. En ook al weet je het, zie het maar eens een plek te geven in je leven. Ik hoop dat het jou ook brengt, wat het mij heeft gebracht.

  40. San

    Zeker herkenbaar! De lat heel hoog hebben liggen voor jezelf kan zorgen voor veel rotgevoelens zoals een schuldgevoel of een ik-ben-niet-goed-genoeggevoel. Ik vroeg me af toen je zei dat je het vaak wegredeneerde of dat je ook lukt, want vaak is dit namelijk helemaal niet zo makkelijk en kost het veel energie. Ik heb een poosje geleden ‘De valstrik van het geluk’ gelezen, en boek gebaseerd op de evidence based Acceptance and Commitment Therapy (ACT). Hierin gaat het over stoppen met het gevecht om te proberen je gevoelens en gedachtes te veranderen maar ze er juist te mogen laten zijn en er ruimte voor te maken. Het idee is dat als je stopt ertegen te vechten maar ze accepteert als een normaal onderdeel van je denken je er veel minder last van hebt. Verder gaat het onder andere over leren kennen en focussen op je levenswaardes. Aan de hand van wat je beschrijft denk ik dat je er misschien wel baat bij zou kunnen hebben, maar misschien ben je al tevreden met hoe het nu is!
    Mocht je van plan zijn om het te lezen: ik vond de eerste paar hoofdstukken nogal invullend en betweterig (waardoor ik pas na een jaar verder las) maar daarna werd het een bijzonder nuttig en fijn boek.

    • Noortje

      Hee! Dat boek lijkt erg op het boek Emotional Agility wat ik op dit moment aan het lezen ben.
      Misschien spreekt dat je meer aan :).

  41. Charlotte

    Zo herkenbaar, ik kan erg kritisch zijn voor mezelf en heb me al vaker schuldig gevoeld omdat ik niet hard genoeg werk om het”ideale”leven te kunnen leiden dat een ander heeft en ga zo maar door. Ik heb voor mezelf eindelijk de knop kunnen omdraaien en dat heeft veel moeite gekost, ik wil geen leven laten voorbijgaan door ongelukkig te zijn en schuldgevoel elke dag de kop te laten opsteken. Ik heb na mijn middelbare studie geen verdere studies meer gedaan, nu 10 jaar later en wat werkervaringen rijker heb ik besloten dat het zo niet verder kan. Ik gun mezelf een nieuwe start, een nieuwe kans. We leven maar 1 keer en ik dat we vooral trots mogen zijn op wie we zijn en wat we doen!

  42. Shirley

    Bij mij uit het zich niet echt in een schuldgevoel, maar meer in het mij niet goed genoeg voelen. Dan kan ik opeesn overvallen worden door het gevoel dat mijn vriend een leukere vriendin verdient dan ik. Wie weet is dat zo, maar dat bepaalt hij dan nog altijd zelf en dat moet ik niet zelf voor hem invullen natuurlijk. Zolang hij me nog niet gedumpt heeft 😉 Het is gewoon vervelend dat onzekerheid tot dat soort gevoelens kan leiden.

  43. Leonie

    Positief puntje: DE LAMP BOVEN DE EETTAFEL HANGT! 🙂

    Nee maar even serieus, we zijn echt veel te streng voor ons zelf. We moeten zoveel? Tenminste, is dat zo? Dat leggen we ons zelf kennelijk op ik herken het zoooo goed. En gaan we ons dan serieus vergelijken met een vrouw die een gezin heeft met 5 kids? WHY? Die vrouw heeft waarschijnlijk hele andere prioriteiten qua ambitie, hobby’s, sociaal leven dan jij. Het klinkt misschien stoer maar ik denk net zo als jij..

    Wat mij heeft geholpen was het boek; de edele kunst van don’t give a fuck van Mark Manson. Misschien heb je dit boek al gelezen maar wat ik er voor mijzelf heb uitgehaald is dat jouw waarden niet de waarden van anderen zijn. Dus wat jij vindt hoeft helemaal niet de realiteit te zijn (je moet dit en je moet dat want anders….). We moeten ons veel meer bezig houden met wat wij zelf belangrijk vinden en waar we onze aandacht aan willen geven en waarom. De rest doet maar lekker wat ze willen want; we don’t give a fuck. Net zoals niemand écht een fuck om jouw keuzes geeft. Dus waarom zou je je schuldig voelen. En lang leve de mannen dat we daar op dit vlak nog zoveel van kunnen leren 🙂

  44. Sophie

    ONWIJS herkenbaar! Voordat ik overspannen raakte voelde ik me over alles schuldig. Als ik een dag eerder weg ging van kantoor, als ik 2 minuutjes op Facebook had gezeten onder werktijd, dat ik maar 1x per week sportte, dat ik thuis het liefst in joggingbroek loop en geen wulps seksbeest ben voor mijn vriend.

    Bij mij was het zeker onzekerheid. Ik trok me zo veel aan van wat andere zouden kunnen denken of zeggen van mijn gedrag, dat het het stemmetje in mn hoofd werd. Ik heb een soort cursus ‘zelfvertrouwen’ gevolgd (ja echt, dat bestaat, en het werkt nog ook), en merk dat het sindsdien beter gaat. Dat ik mezelf kan vragen: ‘waar ben je nou bang voor? Dat je van 1x niet sporten meteen dik wordt? Dat anderen je lui vinden?’ en zo inderdaad redeneren naar mezelf dat ik me aan niemand hoef te verantwoorden. Het is mijn leven en dat mag ik invullen hoe ik wil.

    In ieder geval fijn om te lezen dat er veel meer mensen met dit probleem zijn! Ben ik dus toch niet gek.

  45. Annemieke

    Och lieve meid wat herkenbaar. Ik heb hier zelf jaren tegenaan gelopen, en nog steeds heb ik regelmatig dat “schuld” gevoel. Maar waarom eigenlijk? Omdat ik mezelf al-tijd vergelijk met anderen en rekening wil houden met anderen, terwijl ik mijn dagelijks leven toch echt zelf moet leven. Why don’t you be you? Wees gewoon lief voor jezelf, het feit alleen al dat jou dit bezig houdt, zegt al zo veel over jou! Hoe je dus wel degelijk geeft om al deze “onbelangrijke” zaken, er over na denkt en een keus te maken om het op jouw manier aan te pakken.. En mensen die jou goed kennen en echt om je geven zullen er niet wakker van liggen dat ze jou niet wekelijks zien, die accepteren jou en weten dat het goed zit. Ik snap jouw gevoel helemaal maar denk er aan; het is jouw leven en niemand anders doet het voor je. Fijn dat je vriend zo lekker nuchter is, ik heb er hier ook zo een thuis en dat helpt enorm!

  46. Homeofdaisies

    Herkenbaar? Ja! Ik denk dat veel mensen hier tegenaan lopen. En ik denk ook dat het niet per se iets is wat enkel in jezelf zit maar dat de wereld van vandaag gewoon veel van je vraagt. Kijk alleen al naar social media. Je moet elke dag alles uit je dag halen, hard werken, sporten, gezond eten, met je vrienden/familie afspreken op de mooiste plekjes buiten de deur. Niet gek dat je je schuldig voelt naar jezelf en de buitenwereld als dat lang niet altijd gebeurd. Ik betrap mezelf er zo vaak op maar het is ontzettend lastig het weg te redeneren zoals je het omschrijft. Het is goed voor jezelf op de komen, naar je hoofd en lichaam te luisteren maar echt niet altijd even makkelijk. Xo Daisy

  47. Mijke

    Heel herkenbaar en het is zo’n vervelend gevoel. Ik pleit voor complete afschaffing!

  48. Nikki

    Ik denk dat dit ook heeel erg te maken heeft met introverten en extraverten, waar je eerder ook al heel mooi over schreef 🙂 Als introvert persoon probeer je je (en dan spreek ik nu over mijzelf) ‘normaal’ voor te doen. Extraversie is in deze maatschappij nou eenmaal (onrechtvaardig) geaccepteerd als normaal. Je hebt dus constant het gevoel dat je o.a. sociaal moet doen en ziet een hoop mensen dat ook (in jouw ogen) probleemloos doen.. maar introverten hebben nou juist even die tijd die ze over hebben nodig om zichzelf – alleen – op te laten.. En daar voel je je dan schuldig over! Ik kan mezelf overigens in de andere dingen ook allemaal 100% vinden!

    • Nikki

      Op te LADEN, niet laten 🙂

  49. Merlijn

    Juist door dit artikel vind ik je leuker, of is dat gek om te zeggen? Herkenbaar, misschien ook wel wat meer vrouw eigen.

  50. jantien

    Dit is echt zo enorm herkenbaar! Ik denk overigens voor heel veel mensen. Als je om je heen kijkt lijkt het erop dat er zoveel mensen zijn die tonnen aan energie hebben. Veel uren werken, sporten, uitgaan, hier heen, daar heen, nog even dit en dat. Without a sweat, hoe dan? Zelfs mensen met jonge kinderen, dat ik denk, mygod hoe hou je het vol. Het verschil is denk ik, dat prikkels voor mij funest zijn. Een overload aan prikkels kan ik echt een week van ontdaan zijn. Ik ben net als jij heel graag alleen, kan dan het beste ontspannen en mijn hoofd leeg maken. Zeker als ik een dag heb gewerkt, spreek ik s’avonds het liefst niks af want dan heb ik al kans op een overload zeg maar. Soms geef ik toe aan de ‘sociale druk’ (die ik vaak zelf creeër) en ga dan toch in het weekend naar een feest omdat ik vind dat ik toch echt wel weer is mijn kop moet laten zien. Dan kom ik daar en heb ik spijt want dan voel ik me helemaal niet fijn en loop ik leuk te doen omdat het “moet.” MAAR ik doe het mezelf aan.. het gaat om mij en ik moet dan denken; wat wil IK? wat heb IK nodig? maar dat valt niet altijd mee, in een maatschappij waarin van alles lijkt te moeten, lukken, kunnen etc. Schuldgevoel is killing omdat je, jezelf hard te kort doet. Dat besef je, je wel maar er is altijd een stemmetje die je influistert dat het niet goed genoeg is. Is het goed voor jezelf, is het niet goed genoeg voor je omgeving. Is het goed voor je omgeving, doe je, jezelf te kort. BALANS, dat moeten we vinden.. maar hoe? Is daar geen handboek voor 😉

    • Nikki

      Alsof ik het zelf getypt heb…

    • Eva

      De kracht van het Nu door Eckhart Tolle. Ook voor jou Cynthia een dikke(!!) aanrader.

  51. Kelly

    Wauw… echt een heel sterk artikel Cynthia!

    Het is ontzettend herkenbaar en iets waar ik ook al heel lang mee worstel. Ik vind persoonlijke ontwikkeling en geluk en ook alles wat daarbij in de weg staat steeds interessanter worden en hou me er meer mee bezig. Ik wilde dit proces graag met andere delen en ben daarover gaan bloggen. Maar ook daarbij heb ik hier onwijs veel last van.
    Zo erg zelfs dat ik nu twijfelde of ik er wel mee door moest gaan. Ik vind dat ik er niet genoeg vanaf weet, er niet genoeg tijd aan kan besteden, ben bang dat anderen denken ‘komt zij aan’, en wilde er op dit moment eigenlijk mee stoppen.
    Jouw artikel heeft me aan het denken gezet. Vooral ook nu ik alle andere reacties lees, dan merk je pas hoe erg dit leeft. Ik zit nu in een fase dat ik ‘dit soort mensen’ nog niet bereik maar vooral mijn eigen omgeving, dus nu is het lastig. Maar door niet meteen te veel van mezelf te eisen wil ik nu toch doorgaan, hopelijk kan ik uiteindelijk net zo waardevolle artikelen gaan schrijven als die van jou. Het voelt echt een beetje als doel, en in plaats van te denken ‘ik ben nog niet goed genoeg’ denk ik nu: dit is het voorbeeld en daar ga ik gewoon, op mijn eigen tempo, voor werken!

    Dankjewel Cynthia, voor het delen van dit kwetsbare maar krachtige verhaal.

  52. yvonne

    Hallo Cynthia,

    Zo herkenbaar, jouw verhaal! ik heb eigenlijk niet je hele artikel gelezen want ik snap je verhaal. Het maakt niet uit wat je doet, je hebt vaak het gevoel dat je iets moet van jezelf of voor anderen. het punt is dat je je niet schuldig hoeft te voelen. Je moet niks voor jezelf, je bent goed zoals je bent!!! of je nou druk met je werk bezig bent of je hebt zin om even helemaal niks te doen, het is allemaal goed! jij bent de kapitein op je eigen schip, je mag zelf je eigen koers bepalen! Op dit moment zit ik thuis en heb een burn out ( ik werk in de zorg ). Ook te lang willen voldoen aan de eisen van anderen, mijn lat te hoog leggen, niet luisteren naar mijn innerlijke stem. Lieve Cynthia, volg je hart, doe de dingen die jij wil doen, op jouw manier en hou van jezelf!!! XXX Liefs, Yvonne

  53. laura

    Heel herkenbaar. Als ik ergens een 7 haal, denk ik niet: “Mooi, voldoende.”
    Ik denk dan: “Als je harder had geleerd, als je beter je best had gedaan, kon je een 8 halen.”
    Ben heel blij dat ik dit niet als enige heb!

  54. M

    Ik heb ook last van irrationeel schuldgevoel voor anderen, bang dat ik iets verkeerd heb gedaan of gezegd wat dan slecht voor hen zal zijn. Knagend en gekmakend en komt door een sterk verantwoordelijkheids- gevoel. Meerdere angst/paniekaanvallen gehad en momenteel vind ik het moeilijk zo niet onmogelijk om weer van het elven te genieten en dat gevoel is slopend. Dus ja Cynthia, je bent hier niet alleen in en ik ben blij dat je erover schrijft.

  55. Karlijn

    Als ik dit artikel lees, is het net alsof ik mijn eigen innerlijke dialogen teruglees. Ik ben wat dit betreft precies hetzelfde als jij. Ik probeer ook steeds vaker om tegen mezelf te zeggen dat het goed genoeg is. Dat het niet erg is als ik niet elk puntje op mijn to do list heb kunnen afstrepen, ook als dat is omdat ik een avond zin had om op de bank te hangen met een serie in plaats van door te werken.

    Ik denk dat ik dit eeuwige schuldgevoel en het gevoel van meer moeten doen nooit helemaal weg ga krijgen, want dit zit nou eenmaal in mij, maar ik probeer er wel voor te zorgen dat het me niet belemmerd en dat ik me er minder vaak slecht door voel.

  56. Yvonne

    Wat een herkenbare reacties ook! Die constante staat van paraatheid staat mij ook zo tegen: dat we continu bereikbaar moeten zijn; alles loopt als het ware door elkaar. Zo heb ik bijvoorbeeld een gruwelijke hekel aan whatsappgroepen. Voor een feestje ofzo. Stuur gewoon een uitnodiging met 1 massabericht! Nee, word je ongevraagd ergens ingepleurd en vervolgens stroomt de berichtendiarree binnen…Maar als je jezelf eruit gooit, word je dus ook niet meer ergens voor uitgenodigd “want je zat niet meer in de groep”. Alsof het een verplichting is, en mensen te beroerd zijn om je even persoonlijk te appen om je uit te nodigen. Zo raar vind ik dat!

  57. Anke

    Zou zo graag een bepaald gedichtje aan je laten lezen nu, maar de website van de auteur ligt eruit! Helemaal aanwezig heet het, van Tom Beek
    Moraal van dat verhaal (maar dan heel mooi omschreven) is dat wat je ook doet, je stelt altijd iemand teleur, waar je ook bent, je bent dan ook altijd ergens niet, je zult niet zo goed zijn als je idolen, zij zijn “larger than life”.. het eindigt in de trant van helemaal aanwezig, dat is het beste wat ik kan doen. En dat is altijd nog oneindig veel meer van mij wel, dan niet

    Ik ben ook 1 van de mensen die niet snel een schuldgevoel heeft, gewoon omdat ik de keuze maak om ergens helemaal (voor iemand) te zijn. Die persoon / die taak heeft mijn volledige aandacht, dat is al veel meer dan sommige andere doen (telefoon etc laat ik altijd in mn tas) en als mijn vólle aandacht op bepaalde momenten niet voldoende is kan ik niet veel meer doen

  58. Kirsten

    Yup…één en al herkenning. Voel me ook snel schuldig en alsof ik het allemaal niet goed genoeg doe. Terwijl ik me er ook wel van bewust ben dat het onzin is en ik mijn leven sowieso niet met dat van een ander moet vergelijken. Het boek ‘The life changing magic of not giving a f*ck’ heeft mij wel een beetje op weg geholpen. Werd me er ineens heel bewust van dat ik niet op aarde ben om constant andere mensen het naar hun zin te maken maar ik gewoon mag doen wat ik zelf wil en me daar ook niet schuldig over hoef te voelen. Uiteraard verandert het niet zomaar, voel me vaak nog steeds wel eens schuldig maar het gaat me steeds beter af!

  59. Jade

    Heel herkenbaar! 🙂
    Wauw! Openhartige artikel waarbij ik ook even geconfronteerd werd met mijn verleden.
    Ik heb daar aan gewerkt en bij mij lag het bij mijn “identiteit en overtuiging” en externe factoren (perfectionisme en prestatiedrang).
    Dus ik moest het intern zoeken. Ik heb hiervoor een NLP-cursus gedaan. Waarom? Omdat ik niet alleen een oplossing zocht maar handvaten.
    Iets concreets waar ik ook anderen bij kan helpen.

    Love ? yourself!

    Niemand kan jou en jouw weg iets wijsmaken omdat elk individueel refereert uit hun eigen kennis en ervaringen. Dus blijf op jouw eigen weg en laat je niets wijsmaken!

    • Kelly

      Heel herkenbaar dit, ik overweeg de minor NLP te gaan doen, heb jij er veel aan gehad?

  60. rachel

    heel herkenbaar lieverd maar ik heb ik de jaren geleerd dat ik mij nergens schuldig over hoef te voelen. Klinkt heel ego misschien maar als ik mij goed voel dan is dat prima en of ik dan werk of op de bank lig maakt niet uit. schuldig voelen naar en over andere….uhh nee niet meer doen ze bij en voor jou ook niet 😉
    je bent eigen baas dus je deelt je eigen tijd in, doen wij hier ook en ja soms heb je wel van kut had ik nou toch maar even dat afgemaakt maar goed dat is achteraf gelul en dan kan je als nog recht zetten als jij daar zin in hebt :).
    Je bent al een “druk” persoontje met dingen ondernemen en doen en dan is het echt echt niet erg schat als jij je lekker wilt terug trekken zonder volk om je heen 😀 <3

  61. Nadya

    Of dit veel speelt?! Pffff, story of my life! Dat jij dit bespreekt vindt ik zo moedig. Ik voel me zelfs schuldig dat ik me schuldig voel. Ik werk er ook aan, kan mijn schuldgevoelens nu iets meer van een afstand bekijken. Ik zie het mezelf denken/doen, alleen lukt het me niet altijd om me ertegen te wapenen. Maar ik probeer steeds meer ‘schijt’ te hebben aan dingen. I am a work in progress zeg maar 😉

  62. Joyce

    Zooo herkenbaar! Zo heb ik mezelf van de een op de andere dag toegestaan om niét meer op ieder Whatsappje of telefoontje (direct) te hoeven reageren. Precies wat jij zegt; dat heb ik geweten! Sommige mensen konden dat absoluut niet waarderen. Maar ik werd er zo gestresst van om constant te moeten communiceren, bereikbaar en beschikbaar te moeten zijn via dat apparaat. En dan gaat 90% van de gesprekken over koetjes en kalfjes… Waarom ‘moet’ je tegenwoordig toch 24/7 energie steken in je sociale relaties?
    Ik leg mijn telefoon sinds een half jaar gewoon een halve dag of soms een hele dag weg. Dat vind ik zo fijn, heerlijk!

    Ik heb wel het gevoel dat het een generatie dingetje is, het gevoel zal altijd wel hebben bestaan maar ik denk dat het door social media wordt aangedikt. Je ziet iedereen sporten, werken, huisje schoonmaken, leuke dingen doen, goed eten. Zelf zit ik toch echt het liefst in mijn chill-pak met een knot op m’n kop op de bank. Uiteraard pas nadat ik vind dat ik dat verdiend heb (zucht). Maar dat laten we niet zien.

    Uiteindelijk gaat het erom dat het in deze tijd een enorme uitdaging is om dichtbij jezelf te blijven. Het constant willen voldoen aan verwachtingen op ieder vlak versus doen wat jij echt wil. Onze wereld is tegenwoordig zo groot. Vroeger belde je een paar x per week met mensen die dichtbij je staan, die wisten dan wel hoe jij je dagen vulde. Nu worden we 24/7 online bekeken door honderden, duizenden contacten en is de druk hoog.

    Ik probeer altijd te denken hoe ik wil terugkijken op mijn leven als ik als oud vrouwtje op mijn sterfbed lig. Of wat er door me heen zou gaan als ik morgen onder een vrachtwagen terecht kom. Dat weerhoudt me er vaak van om mijn tijd en energie te verspillen aan onnozele druk, en laat me inzien wat ík wil. Want ik ben ervan overtuigd dat op het moment dat jij je laatste adem uitblaast, geen groter schuldgevoel zal bestaan dan je te beseffen dat je je eigen geluk in de weg hebt gestaan.

  63. marie

    Wat mij geholpen heeft is om meer “schijt” te hebben aan wat anderen van mijn vinden. Ik leef mijn eigen leven, het is leven en laten leven. En als iemand daar kritiek op heeft denk ik: “Wie ben jij dan wel niet om zich met mijn leven te bemoeien?” Met schuldgevoel naar je zelf toe zou ik zeggen, je doet je best, dat moet genoeg zijn, anders wordt je een streber en dat kost veel energie. Jezelf zijn in deze maatschappij kost al genoeg energie en strijd.

  64. Maxime

    Zooo herkenbaar! Zo heb ik mezelf van de een op de andere dag toegestaan om niét meer op ieder Whatsappje of telefoontje (direct) te hoeven reageren. Precies wat jij zegt; dat heb ik geweten! Sommige mensen konden dat absoluut niet waarderen. Maar ik werd er zo gestresst van om constant te moeten communiceren, bereikbaar en beschikbaar te moeten zijn via dat apparaat. En dan gaat 90% van de gesprekken over koetjes en kalfjes… Waarom ‘moet’ je tegenwoordig toch 24/7 energie steken in je sociale relaties?
    Ik leg mijn telefoon sinds een half jaar gewoon een halve dag of soms een hele dag weg. Dat vind ik zo fijn, heerlijk!

    Ik heb wel het gevoel dat het een generatie dingetje is, het gevoel zal altijd wel hebben bestaan maar ik denk dat het door social media wordt aangedikt. Je ziet iedereen sporten, werken, huisje schoonmaken, leuke dingen doen, goed eten. Zelf zit ik toch echt het liefst in mijn chill-pak met een knot op m’n kop op de bank. Uiteraard pas nadat ik vind dat ik dat verdiend heb (zucht). Maar dat laten we niet zien.

    Uiteindelijk gaat het erom dat het in deze tijd een enorme uitdaging is om dichtbij jezelf te blijven. Het constant willen voldoen aan verwachtingen op ieder vlak versus doen wat jij echt wil. Onze wereld is tegenwoordig zo groot. Vroeger belde je een paar x per week met mensen die dichtbij je staan, die wisten dan wel hoe jij je dagen vulde. Nu worden we 24/7 online bekeken door honderden, duizenden contacten en is de druk hoog.

    Ik probeer altijd te denken hoe ik wil terugkijken op mijn leven als ik als oud vrouwtje op mijn sterfbed lig. Of wat er door me heen zou gaan als ik morgen onder een vrachtwagen terecht kom. Dat weerhoudt me er vaak van om mijn tijd en energie te verspillen aan onnozele druk, en laat me inzien wat ík wil. Want ik ben ervan overtuigd dat op het moment dat jij je laatste adem uitblaast, geen groter schuldgevoel zal bestaan dan je te beseffen dat je je eigen geluk in de weg hebt gestaan.

    • Kelly

      Wauw, dit laatste stukje… echt prachtig verwoord!

  65. Kim

    Zooooo herkenbaar! Je schuldig voelen over álles! Ook al is het iets totaal onbelangrijks voor de rest van de wereld, jij maakt het belangrijk voor jezelf. Ik lees net je artikel en zit de hele tijd ‘JA’ te knikken en bij de reacties hieronder idem. Niet gezond voor onszelf eigenlijk om je zo vaak schuldig te voelen. Maar waarom voelen we het dan? Het lijkt soms wel of je van alles moet, op je werk wordt tegenwoordig veel van je geëist, je familie wilt graag meer tijd doorbrengen, je vrienden bellen en appen: waar ben je nou? En dan moet je vooral van jezelf ook nog eens zoveel… Ik worstel hier ook elke dag mee, de ene dag gaat het beter en kan ik het goed van mij afgooien en de andere dag verdrink ik er zowat in. Ik probeer heel nauw naar mijn lijf te luisteren, vooral omdat mijn hart -letterlijk en figuurlijk- nee zegt als het teveel wordt. We girls are good enough, more than enough even! Liefs voor alle meiden -x-

  66. Lili

    waar ben je bang voor? Dat mensen je gaan zien als dat mens van Girlboss? Daar had je zo een hekel aan… dus daar moet je wel gelijkenissen mee hebben… anders zou ze niet zo met je resoneren?
    Probeer eens de kernkwadrant bij jezelf toe te passen en in vrede te komen met je minder goede eigenschappen die jou uniek maken en er gewoon mogen zijn 🙂

    • Gaby

      Ik moet zeggen, ik sluit me wel aan bij deze reactie. Ik heb de serie Girlboss niet gelezen maar jouw review wel en ik vond je daar al erg ‘hard’ naar haar toe. Niet dat ik het een vervelende review vond, integendeel, je hoeft niet overal positief over te zijn! Maar ik verbaasde me wel een beetje over hoe vervelend je haar luiheid bijvoorbeeld vond. Zolang het andere mensen niet schaadt heb ik helemaal geen moeite met luiheid. Ik ben zelf ook heel vaak lui. En ik zie er ook het probleem niet van in.

      Vroeger zou ik me wel deels in jouw artikel kunnen hebben vinden. Maar die “stem” is bij mij verdwenen. Ik mag van mezelf dingen doen puur en alleen omdat ze lekker voelen. Of ik er blij van word. Zonder hoger doel, zonder productiviteit, gewoon omdat ik er zin in heb. Of dingen laten omdat ik er geen zin in heb. Het is mijn leven en niemand kijkt mee over mijn schouder en ik hoef me ook niet te verantwoorden. Ik heb nu juist een soort “go girl” stem in mijn hoofd als ik een dag alleen maar lui heb gechilld. Dan kijk ik uit het raam en zie ik iedereen alleen maar rennen & vliegen . En dan voelt het bijna (op een goede manier) rebels om daar zo in mn eentje en met alleen mijn gedachten te chillen en te genieten.

      Ik heb verder geen sociale media en volg ook geen kanalen, alleen fb en wat blogs. En natuurlijk contact met mijn vrienden. Ik denk ook dat dat helpt. Ik ben niet bezig met wat anderen (behalve mijn vrienden en familie) doen, dus het komt ook niet in me op dat anderen naar mij kijken of over mij oordelen. En ik wil op dit moment alleen maar blijheid voor mezelf, dus van mezelf mag ik ook gewoon doen wat ik wil.

  67. Celien

    Voor mij is dit heel herkenbaar en ik denk voor vele andere ook. Ik ben juist blij dat de laatste tijd meer en meer bloggers/bloggers/… hier open over zijn. Ja jullie zijn ook maar mensen, maar vaak kan je over zulke dingen niet goed met mensen rondom je praten en door deze post van jou bv. voelen volgens mij heel veel mensen zich begrepen… Keep up the good work Cynthia! Je bent goed bezig! 🙂

  68. Madelaine

    Oh wat onwijs herkenbaar! Ik loop hier dus ook dagelijks mee rond. Zelfs als ik me ziek moet melden op werk voel ik me schuldig, terwijl ik misschien wel hondsberoerd in bed lig. Ook qua blog, sporten, sociale contacten, het moeder zijn. Ik MOET zo veel van mezelf, dat ik nu helemaal niks meer ‘moet’. Het is een proces, maar ik doe hard mijn best om mezelf gewoon oké te vinden.

  69. R.

    Ik vind dit zo herkenbaar..en ik weet niet hoe ik ermee moet omgaan. Ik heb het gevoel zo erg dat ik helemaal “vastloop” en niks kan doen. Maar daar voel me dan ook schuldig over.

  70. Manon

    Ik schrik er een beetje van dat zoveel mensen zich hier in herkennen. Onze omgeving legt zoveel druk op ons. Vooral de mensen die niet zo makkelijk ‘nee’ kunnen zeggen moeten echt goed op zichzelf letten, anders heb je zo een burnout aan je broek hangen. Mensen, zorg alsjeblieft goed voor jezelf en blijf vooral naar je hart luisteren (in plaats van continu aan andermans verwachtingen te moeten voldoen) 🙂 Je grenzen goed aangeven is echt het belangrijkste wat je kunt doen voor jezelf.

    • Janneke

      Helemaal mee eens. Ook ik schrik van de verhalen van herkenning! Zelf heb ik er geen last van, van dat schuldgevoel, maar ik kan me wel voorstellen dat het enorm vervelend is. Ik denk vaak: als ik datgene doe waar ik blij/gelukkig van wordt dan is het goed. Dan zorg ik goed voor mezelf en je hoeft aan niemand verantwoording af te leggen over hoe jij goed voor jezelf zorgt.

  71. Lara

    Heeeel herkenbaar dit. Niks is goed genoeg, alles moet beter en geperfectioneerd (als dat een werkwoord is haha). Ik ga bijna nooit echt ’s avonds naar bed met het tevreden gevoel dat ik genoeg gedaan heb. En dat is niet altijd leuk nee.. En doen waar je zin in hebt is een goed advies, maar dat kan niet altijd in het leven he 😉 Ik denk soms ook wel eens, dit of dat zou ik niet willen doen, maar in mijn geval hoort het bijv. bij mijn studie en dan moet ik wel doorzetten.. Maar goed. Lastig onderwerp haha

  72. Ingrid

    Nou en of herken ik dit! Op mijn 53e nog steeds al heb ik er in de loop der jaren beter mee om leren gaan. Het heeft ook met perfectionisme te maken denk ik. En dat zal dan wel weer voortkomen uit onzekerheid. Het is denk ik ook een vrouwending. We moeten gewoon heel veel, vooral van onszelf idd. Misschien heb je de filmpjes die Lenette van Dongen de laatste tijd op fb zet meegekregen? Zij zegt: doe wat je kan, doe dat met plezier en de rest pfffffff……. een goede raad vind ik dat! Wel goed hoor hoe jij alles bespreekbaar maakt en jezelf kwetsbaar op durft te stellen. Fijne dag nog.

  73. Eva

    Mooi beschreven! Heb je de tedtalk van Brené Brown gezien over kwetsbaarheid? Ze heeft ook boeken geschreven die enorm aansluiten bij wat je beschrijft: De kracht van kwetsbaarheid oa. Aanrader!

  74. Joyce – LemonyLifeNL

    Heel herkenbaar! Ik ‘moet’ al jaren zoveel van mezelf. En de laatste maanden kan/kon ik het even niet opbrengen om het ook daadwerkelijk te doen. Men, wat kan ik me daar klote over voelen zeg! Ik probeer mezelf er dan ook van te overtuigen dat ik ook even niks mag doen, maar dat lukt lang niet altijd.

  75. Jessica

    Heel herkenbaar, en dat is vooral gekomen denk omdat ik er best wel wat opmerkingen over kreeg….
    Je gaat niet zoveel uit he… … of je werkt toch maar 28 uur, wat doe je die andere dagen dan? Mensen kunnen in hun opmerkingen zo kwetsend zijn.. De laatste jaren heb ik geleerd echt beter naar mijzelf te luisteren… Nee is Nee en geen zin is, ik ga niet!

  76. Helma

    Hoi Cyntia, ik denk dat dit ook veel met je hoogsensitieve kant te maken heeft. Ik heb het zelf ook, wij voelen veel dus ook veel schuldgevoel. Het heeft mij heel veel belemmert en daarmee ook mijn gezin. Tot de dag dat een van mijn kinderen overleed, dan komt er een ander soort schuldgevoel naar boven. Ik had het gevoel dat er iets niet goed was en achteraf was dat onderbuikgevoel juist. Ik ben toen bewust keuzes uit mijn gevoel gaan maken.
    Voelt iets niet goed dan doe ik het niet en vaak blijkt dat achteraf de juiste keuze.
    Wat ik hiermee wil zeggen Cyntia is gooi dat woordje schuld weg en bewaar het woord gevoel .

  77. Daniek

    Nou ik kan je de hand schudden. Maar dat je er je van bewust bent is al een pluspunt! Ik lees nu het boek denk je sterk. Miss ook goed voor jou om te lezen?

  78. Esmée

    Heel herkenbaar! Ik heb mezelf ‘aangepraat’ dat ik veel moet sporten en gezond moet eten… Ineens sportte ik zo 6 keer per week en voelde ik me schuldig omdat ik 1 dag in de week dan niet sportte… Gelukkig kan ik mezelf wel goed een spiegel voorhouden en signaleren dat ik al veel sport, maar ik herken het dat ik het moeilijk vind dit te veranderen en me niet schuldig te voelen als ik eens niet sport. Wat mij wel helpt is het hier met andere mensen over te praten. Af en toe ook eens van een ander horen dat het niet erg is als je een keer bijvoorbeeld niet sport of een keer tijd voor jezelf neemt… Niet altijd kijken naar iemand die voor jouw gevoel ‘beter’ is of ‘meer’ heeft maar kijk naar jezelf! Dat is goed. Leren van een ander kan altijd maar als je je spiegelt aan een ander en daardoor de lat hoog/te hoog legt voor jezelf ga je je uiteindelijk nog vervelender/schuldiger voelen is mijn ervaring. Jij doet wat jij kan, een ander kan dat niet voor jou bepalen en màg dat niet voor jou bepalen. Ik vind dat je supergoed bezig bent Cynthia! Luister naar jezelf! Alleen JIJ kan dat! 🙂 En ik denk ook altijd: nu voel ik me rot/schuldig, terwijl ik in die tijd ook gewoon had kunnen GENIETEN! X

  79. Stella

    Ahh..zo herkenbaar! Heel fijn om zo’n openhartig verhaal van je te lezen en dan al die reacties van anderen die zich er ook in herkennen. Ik lees nu het boek “Patronen doorbreken” van psycholoog Hannie van Genderen. Helpt erg om inzicht te krijgen in o.a. dat schuldgevoel en waar het vandaan zou kunnen komen.

  80. Lies

    Hoi Cynthia,

    Wat een ontzettend mooi geschreven artikel. Ik lees al jaren je artikelen, maar hierbij moest ik even reageren omdat het voor mij enorm herkenbaar is. Ik werk zelf bij 3 werkgevers (2 ervan zijn vrijwillig) in de culturele sector en ik merk dat dat gewoon eigenlijk te veel is. Ik voel me ook schuldig naar de een als ik iets moet afzeggen bij de ander, ook al zijn de meeste dus vrijwillig. Bizar om te bedenken dat ik dat gewoon niet durf en dat ik me zo schuldig voel, het is uiteindelijk toch vrijwilligerswerk. Daarnaast ben ik ook geen feestganger en voel ik me naar mijn vrienden en vriendinnen wel eens schuldig als ik niet meega of wil. Heb daar ook wel vervelende situaties in gehad helaas. Het moeilijkste is nog wel, wanneer doe je het voor jezelf, en wanneer moet je toch een keer meegaan/iets doen voor een ander o.i.d.
    In ieder geval echt heel tof dat je hierover geschreven hebt, want ik denk dat er meer zijn zie zich hierin herkennen! Hopelijk gaat het bij jou ook afnemen (en bij mij ook)!

    Liefs,
    Lies.

  81. Lou

    Heeeel herkenbaar..

  82. Iris

    Ik herken dit heel erg! Vooral het willen tegemoet komen aan anderen: jezelf aanpassen aan andermans wensen en doen wat anderen van je verwachten. Ik heb vaak moeite om voor mezelf te kiezen en daar ‘lijd’ ik dan best wel onder. Ik kan dan heel erg boos worden op mezelf als ik wéér iets voor iemand anders heb gedaan wat ik zelf helemaal niet wilde. Dan voel ik me heel erg schuldig tegenover mezelf. Ik vind het knap van je dat je daar zo goed mee om kunt gaan en je voor jezelf kunt kiezen als dat nodig is! Zo vaak op vakantie gaan hoort daar dan natuurlijk ook bij, dat is ook voor jezelf kiezen. Je bent een groot voorbeeld voor mij!

  83. Yvonne

    Zo herkenbaar! Denk dat het ook een vrouwen-ding is. Vrouwen voelen zich in het algemeen overal verantwoordelijk voor. Mannen lijken nergens last van te hebben; misschien kunnen we daar eens een voorbeeld aan nemen? 🙂 Op de slaapkamer van mijn dochter staat een bordje met een lijfspreuk: niet perfect is ook perfect! 😉

    • Cathelijne

      Wat een goede spreuk! Die ga ik echt onthouden want het is zooo waar.

    • Yvonne

      @cathelijne: ??

  84. Brenda

    Heel herkenbaar! Momenteel ben ik bezig met m’n scriptie terwijl ik 2 dagen per week bij m’n bijbaantje werk. Ik moet echt aan de 40 uur per week komen voor m’n scriptie. Ik voel me schuldig wanneer ik dat niet haal, hoewel dat meer regel dan uitzondering is…

  85. Claudia

    Het zal ook wel te maken hebben met de Sociale Media – doordat we zien wat andere doen/bereiken terwijl wij op de bank hangen. Ik bewonder jou net, Cynthia. Je bent een paar jaartjes jonger dan mij en hebt in mijn ogen al zoveel bereikt! Je werkt hard, reist vaak, gaat lekker uiteten, wandelt elke dag bijna 10.000 stappen (dat haal ik enkel in de weekends hoor), gaat ook nog eens fietsen, leest heel wat boeken op een jaar, pompt er wat series tussendoor en ook nog af en toe wat gamen. HOE DAN? Denk ik vaak. Want daartussen draai je nog wasjes, ruim je je huis op, doe je boodschappen….

    Echt, respect voor jou! Je bent goed bezig. Misschien een leuk boek voor jou om te lezen (zijn allemaal vrouwen van onze leeftijd) is Girl, you got this (moest je hem nog niet gelezen hebben). Gewoon wat tips van vrouwelijke ondernemers.

  86. Marloes Rodriguez

    Hoi Cynthia,

    Heel herkenbaar wat je deelt. We leren vooral dat we meer zelfvertrouwen moeten krijgen. Maar wat we eigenlijk nodig hebben is meer zelfcompassie. We delen 1 ding als mens en dat is imperfectie. Perfectie bestaat gewoonweg niet, alles kan altijd beter. Ik ga tegenwoordig liever voor uniek zijn. Dat is veel makkelijker ?. Geniet van je eigen unieke ‘ik’. Die is namelijk al goed genoeg ❤️.

    Liefs Marloes

  87. Martine

    Wat heb je je verhaal openhartig opgeschreven!
    Fijn dat je zo’n onderwerp, dat heel erg leeft, aansnijdt.
    Ik persoonlijk heb er niet zo veel last van maar ik hoor en zie het wel veel in mijn omgeving.
    Vriendinnen die heel erg bezig zijn met dingen doen voor anderen, klaar staan voor de hele wereld maar geen nee durven zeggen vanuit schuldgevoel.
    En dus aan zichzelf voorbij gaan.
    Heel jammer.
    Ik leef mijn leven op mijn manier en voel mij absoluut niet schuldig dat ik het fornuis nog niet heb schoongemaakt.
    Als ik mij daaraan erger is dat iets van mijzelf en dan maak ik het wel of niet schoon.
    Niet omdat ik vind dat ik het moet schoonmaken omdat de buurvrouw het al 100x zou hebben schoongemaakt.
    En wanneer ik geen behoefte heb aan een feestje, dan ga ik niet.
    Mijn vriendinnen weten dat ik niet iedere 2 weken met ze afspreek en dat is wederzijds en de vriendschappen die ik heb zijn wel diepgaand en oprecht.
    Het is jammer dat we ons over zoveel dingen schuldig voelen.
    Het plezier verdwijnt hierdoor en we zijn alleen maar bezig met de ander ipv ons eigen leven.

  88. N

    Ik vraag me trouwens af waarom je ervoor hebt gekozen om een boek te schrijven over structuur, plannen etc. Denk je niet dat die way of life hier iets mee te maken heeft? Zoveel ermee bezig zijn voedt het misschien ook. Dit is geen kritiek hoor, maar ik vind het wel opvallend. Als je meer bezig moet zijn met loslaten is het misschien niet handig om een boek te schrijven over vasthouden.

    • Cynthia Schultz

      Ah, zo had ik er nog niet naar gekeken. Het zal er zeker mee in verband staan, maar plannen en structuur geeft me juist veel zekerheid en een goed gevoel. Het maakt helder wat ik wil doen en ik leer er realistischer door zijn. Ik ga daar heel goed op. Als ik niet zo leef dan is het juist allemaal veel erger, haha. Dus ik snap hoe je ernaar kijkt, maar dat hele plangedoe is juist iets heel positiefs voor mij. Het is alleen zaak er niet in door te slaan en ook relaxed met zo’n planning om te kunnen gaan.

  89. Sylvia

    Voor mij is dit zo ontzettend herkenbaar, ik voel me ook altijd zo ontzettend schuldig over van alles en nog wat. Ik geniet er zelf enorm van om gezellig thuis te zitten, bezig zijn met mijn gezin of een goed boek lezen en dat wordt door vrienden niet altijd gewaardeerd of begrepen. Anderzijds kan ik me enorm schuldig voelen tov men zoontje als ik een boek zit te lezen en hij komt vragen om met hem te spelen en ik daar echt geen zin in heb.
    Soms gaat het schuldgevoel ook té ver dat besef ik zeer goed, ik ben al lang heel ongelukkig op mijn werk ( in die mate dat de laatste 4 dagen van mijn vakantie met huilbuien gepaard is gegaan omdat ik morgen terug aan het werk moet…) en toch durf ik mijn ontslag niet geven want dat gaan ze teleurgesteld en mss wel boos op me zijn …. belachelijk en ik moet voor mezelf kiezen maar toch … ik hoop dat er een dag komt dat ik keuzes voor mezelf kan maken zonder mij daar schuldig over te voelen

  90. N

    Ik heb hier dus echt geen last van (en dat is ook niet gezond want ik ben niet vooruit te branden)

    • Cynthia Schultz

      Haha, misschien moeten we dan een beetje van elkaar overnemen 😛

  91. Minka

    Weet je wat ook helpt?Ouder worden……Ik ben nu 43 en krijg steeds meer (op een gezonde manier hoor!) schijt aan veel dingen.Komt vanzelf , don’t worry!

  92. Linda

    Lijkt wel of ik mijn eigen gedachten lees.

  93. Kin

    Ik herken het helemaal! Bij mij is het vooral dat ik het allemaal goed wil doen. Ik werkte (zit nu momenteel even zonder werk) in de avonduren. Daardoor maakte ik bijvoorbeeld overdag schoon, deed de boodschappen etc. Dat vind ik helemaal niet erg, want dan hoeft mijn vriend dat niet te doen. Hij heeft het al zo druk en ik werkte een stuk minder uren. Maar als hij bijvoorbeeld zegt dat ik iets ben vergeten te halen of ik kan de volgende keer beter zus en zo doen met schoonmaken, kan ik in huilen uitbarsten. Ik wil het allemaal zo goed doen en dat is dan voor mijn gevoel mislukt. Mijn vriend is daarin net als Willem, volgende keer beter. Het geeft volgens hem helemaal niks als ik wat vergeten ben etc, maar ik maak er ook een heel punt van. Zelf merk ik dat ik er vooral last van heb als ik gestrest ben. Nu ik minder stress heb, ben ik een stuk relaxter daarin. Ik kan wel balen als ik iets vergeten ben te halen, maar nu denk ik ‘haal ik het toch morgen of een andere keer?’
    Wij vrouwen kunnen toch altijd zo moeilijk doen 😉

  94. Loes

    Lijkt me vooral heel vermoeiend om altijd alles zo dood te denken. Op een gegeven moment kun je ook best wel een relativeren en beseffen dat je dingen veel groter maakt dan ze hoeven te zijn. Oké, je bent hooggevoelig en onzeker, maar je bent wel een volwassen vrouw. Tijd om er overheen te stappen en te accepteren dat bepaalde eigenschappen gewoon bij je horen.

    • Cynthia Schultz

      klopt, daar heb je gelijk in, en dat doe ik toch ook? 🙂 dat leg ik juist uit in het artikel. En ik heb het niet altijd zo erg, soms is het een dag of weken ‘erger’ en dan heb ik er weer tijden geen ‘last’ van. Het hangt ook een beetje af van hoe ik me verder voel. Maar nog steeds vind ik het fijn en nuttig erover te schrijven – het mag ook nog steeds soms lastig zijn.

    • Iris

      Ik wil hier graag op reageren, want ik krijg zelf ook vaak dit soort opmerkingen, vooral van mijn ouders. Die zeggen dan ook: laat het toch los etc. etc. dus ik ben hier een beetje gevoelig voor, haha.

      Maar wat Cynthia hier in dit artikel uitlegt, is dat het haar langzaamaan lukt om het los te laten en zo inspireert ze andere mensen ook om het los te laten en meer voor zichzelf te kiezen.
      En ik vind juist het feit dat Cynthia heel erg bezig is met dit soort dingen, zoals ze ook het artikel over haar hoogsensitiviteit schreef, heel erg leuk aan haar. Dit laat alleen maar zien dat ze heel veel zelfkennis heeft en er mee leert om te gaan. Ik ken ook mensen die totaal niet stil staan bij hun eigen ‘problemen’ en er dan ook niet mee leren om gaan. Dus dat ‘dooddenken’ dat Cynthia doet, is juist haar manier om er mee te leren omgaan. Iedereen heeft zo zijn eigen manier om een betere versie van jezelf te kunnen worden. 🙂

    • Heleen

      Het is vast niet zo bedoeld, maar ik vind dit een beetje hetzelfde als tegen iemand die depressief is zeggen: “joh, doe niet zo moeilijk, wees toch gewoon blij, zo’n slecht leven heb je niet”.
      Hoe je je voelt en hoe je denkt heb je helaas niet zo makkelijk te kiezen. Je kunt er aan werken, maar dat is ook wat Cynthia doet!

    • Marloes

      Het is inderdaad vast niet zo bedoeld, maar ik krijg bij deze reactie ook heel erg het gevoel van “stel je niet zo aan, gewoon door doen”. Deze opmerking krijg ik vaak van mensen die geen last hebben van het desbetreffende “probleem”. Daardoor voel ik mij vervolgens nog slechter, omdat ik dan juist het gevoel krijg dat ik zwak ben.

      In mijn geval zijn dat paniekaanvallen, maar het kan gaan om ieder ander “probleem” zoals depressie, schuldgevoel, enz. Heel erg fijn voor de mensen die er geen last van hebben en er makkelijk boven kunnen staan, maar zo makkelijk “door doen”/relativeren/wegdenken is het voor mij niet (altijd). Ik heb er niet zelf voor gekozen om mij zo te voelen, het is er nu eenmaal. Was het maar zo makkelijk om ervan af te komen..

    • Lou

      Wat Loes zegt vind ik eigenlijk wel een waardevolle toevoeging. Je kunt met dingen dealen door therapie, door zelfonderzoek, maar ook door erover heen te stappen of door het tijd te geven of door ze te accepteren. De ene manier is niet beter dan de andere, maar het is altijd goed om in het oog te houden dat er meer wegen zijn die naar Rome leiden. Of naar een mooi leven.

      Mijn ervaring is dat schuldgevoel iets is wat je zelf in de hand hebt. Het is niet veel meer dan hoofdzaken van bijzaken scheiden, weten dat je best doen goed genoeg is, en bescheiden genoeg zijn om je te realiseren dat je niet perfect bent, dat je maar één ding tegelijk kunt, dat je fouten maakt en dat je niet onmisbaar of onvervangbaar bent.

  95. Sally

    Wat een goed artikel! Stiekem hoop ik dat een aantal mensen om me heen dit artikel ook lezen..
    ik en mijn vriend werken allebei fulltime, hebben allebei een grote familie en daarnaast ook nog aardig wat vrienden.
    Daarnaast hebben we ook nog een oud huis waar we nog klusjes aan/in willen doen en we hebben een grote tuin waar we veel onderhoud aan hebben.
    De laatste tijd kom ik er steeds meer achter dat ik mezelf in allerlei bochten wring om iedereen tevreden te houden terwijl ik mezelf compleet vergeet.
    Het staat al een maand op de planning om de schuur op te ruimen maar de weekenden gaan te snel voorbij.. en ja, ik heb dat zelf in de hand. Maar ik merk dat er toch wel van ons wordt verwacht om ergens bij aanwezig te zijn…. Stom eigenlijk!

    En wat betreft je vakanties etc…: doen!
    Het leven is echt te kort. Wij proberen ook 2 a 3 keer per jaar op vakantie te gaan.., we werken er hard voor en hebben geen kinderen dus financieel kan het prima.
    Maar volgens mij hebben mensen in onze omgeving daar wel eens een mening over.. het voelt als jaloezie o.i.d.
    Ik probeer dat los te laten..
    Het leven is om te leven!

  96. Eline

    Ha heel herkenbaar. Ik moet ook altijd heel veel van mezelf en dan vooral dingen die ik niet echt leuk vind. Doe ik ze niet, dan voel ik me ook schuldig. En ik vind ook dat ik heel veel gewoon zou moeten kunnen en zet mezelf daarbij gemakkelijk aan de kant. Dankzij een burnout weet ik nu wel beter en is het belangrijk dat je voor jezelf zorgt.
    Overigens snap ik heel goed dat jij hier in je werk last van hebt. Juist omdat je alles zo zelf kan indelen, kan ik me voorstellen dat het nooit goed genoeg is. Maar kijk eens naar wat je bereikt hebt! En straks ligt er weer een nieuw boek van je in de winkel, hoppa dat doet niet iedereen je na. Overigens denk ik dat je al heel goed bezig bent. Je hebt goed inzicht in jezelf en weet waar je energie van krijgt en wat goed voor je is. Wees lief voor jezelf, dat verdien jij maar ook de mensen om je heen. Mensen die dat niet begrijpen wil je ook niet om je heen.

  97. Marle

    In zekere zin heel herkenbaar! Voor mezelf kan ik het redelijk loslaten, wanneer ik bijvoorbeeld écht liever van de zon ga genieten of met vrienden afspreek op een moment dat ik eigenlijk aan mijn website zou willen (/moeten) werken denk ik: genieten is enorm belangrijk, laat het los. En dat gaat dan ook wel aardig goed. Ik heb altijd een soort regel voor mezelf dat wanneer ik er op dat moment bewust voor kies om iets wel/niet te doen en daar oprecht van geniet, dat ik me er later niet schuldig over mag voelen. Als in: je kiest heel bewust op zo’n moment, dus het is onzin om je daar later ineens raar over te gaan voelen. Voor mij werkt dat heel goed!

    Waar ik wel moeite mee heb is met ‘nee’ zeggen wanneer ik in feite wel ‘ja’ zou kúnnen zeggen. Bijvoorbeeld gisteravond laat vroeg mijn baas of ik hem vandaag kon vervangen bij het netwerk waar hij bij zit. Dat doe ik altijd graag, maar ik had gisteren al met vrienden afgesproken en zat lekker op het terras, en die netwerk bijeenkomst begint altijd om half 7 ’s ochtends. Dat betekent: opstaan om 5:15. Wat niet echt ideaal is wanneer je om 10 uur nog met wijn op het terras zit. Op zo’n moment vind ik het héél moeilijk om nee te zeggen en moet mijn vriend me echt pushen om voor mezelf te kiezen. Wel gedaan, overigens. En dat voelt goed.

  98. Kirsten

    Heel herkenbaar en fijn dat je er zo open over bent. Gelukkig is Willem lekker nuchter en kan hij je helpen. Mijn man is ook nuchter maar snapt niet waar ik me druk om maak. En hij denkt als je je er zo druk om maakt doe het dan gewoon. Afspreken en schoonmaken en sporten etc. Maar vaak ben ik er te moe voor. Omdat ik al zoveel van mezelf moet. Ik ben er ook al een tijd mee bezig, maar het is lastig om van dit denkpatroon af te komen. Maar inderdaad regelmatig tegen mezelf zeggen je bent goed genoeg.

    Bedankt Cynthia dat je dit zo open schrijft!

  99. Mieke

    Heel herkenbaar. Dit was bij mij een groot onderdeel van mijn depressie. Ik heb het met cognitieve therapie helemaal onder de knie gekregen. Het is niet iets waar je “overheen” komt, het is iets wat je -zoals je zelf al zegt- omheen moet redeneren. Ik lees tussen de regels door dat je veel bezig bent met wat anderen erover zouden denken en dat je jezelf veel vergelijkt met anderen. Het is heel belangrijk om in gedachten te houden dat veel mensen niet zo negatief over je denken als dat jij denkt dat ze doen. Daarbij wéét je ook niet wat ze denken als ze dat niet uitspreken tegen je. Zolang ze het niet uitspreken moet je er dus ook niets mee doen, niets om voelen en al helemaal niet over nadenken, want als ze écht geïrriteerd raken door iets wat je doet (of juist niet doet) zullen ze dat wel zeggen en dan is het vroeg genoeg om er met jezelf over in conclaaf te gaan. En als het mensen zijn die je niet persoonlijk kent; lekker laten varen.
    Wat je zelf ook al doet; een positieve gedachte ertegenover zetten is erg goed, vooral vol blijven houden en er een gewoonte van maken om met die positieve gedachten je negatieve gedachten te omzeilen.
    Liefs!

    • Kim

      Dank je wel voor deze opmerking! Hier kan ik wat mee.

    • Marloes

      Jouw reactie is voor mij heel waardevol, dankjewel daarvoor!

  100. Nynke

    Herkenbaar, helaas 🙁
    Ik heb sommige dingen wel los kunnen laten. Is mijn huis volgens anderen niet schoon genoeg, jammer dan. Heb je er moeite mee, hier is een stofzuiger en daar staat de rest gaat u gang. Ik vind mijn huis schoon genoeg. Mijn leven bestaat niet uit alleen maar schoonmaken en naar de maatstaven van een ander leven.

    Dat mensen met 5 kinderen, een fulltime baan elke dag een maaltijd op tafel zetten is super knap. Ik met een zoontje van 5 maanden lukt mij dat amper en ik werk niet eens fulltime. Een lekkere maaltijd 2x achter elkaar eten en daardoor iets meer tijd hebben. Ik vind het prima.

    Je mag ook super trots zijn op wat je in die 7 jaar bereikt hebt. Ik ben jaloers dat jij kan zeggen, alles voor vandaag is af ik ga lekker buiten zitten en genieten van het mooie weer. Dat je veel landen hebt kunnen zien door je werk, prijs jezelf gelukkig 😀 Veel mensen komen niet verder dan Nederland, Duitsland en België.

  101. Jacky

    Ook hier heel herkenbaar en ik probeer er een weg in te vinden zodat ik mezelf wat minder in de weg zit.
    We leven in een meer-beter-meer maatschappij en als je niet oplet word je daarin meegezogen. Tenzij je hard je best doet daar tegenin te zwemmen, maar dat kost best wat moeite en energie. But it’s worth it denk ik persoonlijk 🙂

  102. Kelly

    Ik vind dit zo herkenbaar! Vooral het stukje over het ‘best wel op jezelf’zijn en dit ook nodig hebben om op te laden. Ik heb dit zó nodig. Mijn vriend heeft het liefst veel vrienden over de vloer, maar ik trek dit niet altijd. En dan voel ik me weer schuldig omdat ik hem teleurstel, of vrienden teleurstel, dat ik er niet bij ben. En heb ook vaak het gevoel dat ik lui overkom, terwijl ik steeds meer merk dat ik die me-time gewoon even nodig heb. Kan me daar dan ook weer schuldig over voelen… Tgggh.

  103. Ingrid

    Ik vind het heel mooi dat je hier zo open over bent. Ik heb er ook mee geworsteld. Wat ik heb geleerd is verschil te maken tussen schuldbesef (je hebt echt ergens schuld aan, je hebt bijvoorbeeld (emotionele) schade veroorzaakt) en schuldgevoel (je voldoet niet aan je eigen en andermans normen en waarden of je hebt de lat te hoog gelegd). Bij schuldbesef kun je actie ondernemen wat kun je doen om de schade te herstellen, je neemt je verantwoordelijkheid. Als je niet echt ergens ‘schuldig’ aan bent maar je voelt je schuldig omdat je te hoge eisen aan jezelf hebt gesteld of omdat je wilt voldoen aan de normen van anderen of je hebt iets verkeerd ingeschat dan is het goed om het e.e.a. bij te stellen naar je eigen wensen en kunnen. Jij weet zelf het beste wat je eigen grenzen zijn, dat kan niemand anders voor jou bepalen. Schuldgevoelens kosten veel tijd en energie die je veel beter kunt besteden, wel oppassen dat je je niet schuldig gaat voelen over je schuldgevoelens 😉

    • Cynthia Schultz

      Wauw! Dankjewel voor je waardevolle bijdrage Ingrid. Heel verhelderend. Dit ga ik onthouden!

  104. Shen

    Dapper dat je hier over schrijft! Onze maatschappij is zo snel geworden, de verwachtingen van jongs af aan al zo hoog. Ik vind het niet vreemd dat veel mensen zich schuldig voelen, niet mee kunnen in deze madness. Ik ook niet! Ik hou niet van uit gaan, ik hou niet van grote vriendengroepen die ik moet onderhouden. Geef mij maar een boek, mijn tuin, de bank met een goede film, eten (!!) en mijn lievelingseiland Ameland. Ik heb genoeg aan een handjevol vrienden en mijn familie. Dat is echt prima Cynthia. Ik word ook vaak vreemd aangekeken als ik vertel dat ik niet van uitgaan hou, of niet van zomer (rood haar, lichte huid). Vroeger trok ik me van alles iets aan, en daardoor belande ik in een enorme depressie. Gelukkig ben ik daar volledig uit, en voel ik me beter dan ooit te voren. Over wie ik ben, waar ik van hou, wat ik graag doe (en vooral ook wat ik niet graag doe). Je bent goed zoals je bent, je mag trots zijn op de mens die je bent, op wat je hebt bereikt. Blijf er plezier in beleven, anders is het het niet waard. Liefs.

  105. Corine Lammers

    Erg herkenbaar, en het moederschap maakt het ook niet echt makkelijker wat schuldgevoelens betreft. ? Echt een vrouwending volgens mij.

    • marieke

      Ja zo herkenbaar, sinds ik moeder ben is dit bij mij alleen maar erger geworden!

  106. Angela

    Als ik de reacties zo lees, ben ik volgens mij de eerste die dit NIET herkent.. Ik heb wel eens dat ik baal van mezelf, dat ik iets zei of deed. Maar nooit dat schuldgevoel. Ik doe toch m’n best?! En ik vind mezelf best cool, dat helpt denk ik ook wel 😉 Iedereen is anders en dat moet je eigenlijk niet vergelijken. Je bent goed genoeg!

    • Cynthia Schultz

      Haha, lekker toch? Heerlijk dat je jezelf cool vindt. Ik denk dat dat ervoor zorgt dat je dat schuldgevoel niet zo goed kent. 🙂

  107. Indiaantje

    Heel herkenbaar!! Mijn schuldgevoel heeft al meerdere malen gezorgd voor depressies….ik ben er nu net weer uit en zag laatst een quote die ik altijd ga onthouden: perfectie is subjectief! Al denk je dat je het perfect hebt gedaan er is altijd iemand of iets wat een ander anders had aangepakt!

    Doe waar je je goed bij voelt!

    Enjoy.It.All

  108. Debbie

    Ik wilde eerst niet reageren maar doe het toch 😉

    allereerst dapper dat je dit met ons wilt delen maar jeetje wees eens niet zo hard voor jezelf! Jij hebt echt al heel veel voor elkaar gekregen er zijn heel veel mensen van jouw leeftijd die niet zo kunnen leven – gaan en staan – zoals jij dat kan! Dus neem het er lekker van <3 ik denk inderdaad dat je wat vaker naar Willem mag luisteren hihi want inderdaad doe het gewoon! Niemand heeft iets over jou te zeggen en dus hoef jij aan niemand verantwoording af te leggen: jij wilt koffie drinken op dinsdagmiddag 14u? Prima! DOEN! Luxe vakantie met alles erop en eraan? DOEN! Ik heb vaak ook het gevoel dat wij Nederlanders het andere mensen vaak niet gunnen. Dat we ons gelijk afvragen hoe iemand zo lixe vakantie kan bekostigen of dat we vaak vragen "Moet zij niet werken?" Kan me zo voorstellen dat je dan een schuldgevoel krijgt…

    Daarnaast is misschien een coach wel iets voor jou? Gewoon even lekker kletsen met iemand die er volledig buiten staat. Tegenwoordig is dat echt geen taboe meer juist chapeau als je wel gaat: weg onzekerheid ik wil werken aan mezelf!

  109. femketje

    voor mij is het ook erg herkenbaar, maar ik moet zelf proberen om de controle wat losser te laten. is niet alleen beter voor jezelf maar ook voor degene in je omgeving 🙂

  110. Dharshini

    Heel herkenbaar. ‘Schuldgevoel’ icm ‘Moeten’. Ik moet gezonder eten, meer bewegen, vaker afspreken, huis opruimen etc.

    Heel vermoeiend vind ik dat. Maar ik praat het mijzelf aan. Niemand anders die dat tegen mij zegt.

    Ik vind het wel fijn om te lezen dat ik niet de enige ben.

  111. Syl

    Schuldgevoel is heel herkenbaar.
    En de balans tussen het wegredeneren, doen wat je zelf wilt en ook gewoon doen wat moet gebeuren of eens rekening houden met de verwachtingen van anderen is vaag.
    Ik open mijn werkmail bijvoorbeeld alleen onder werktijd, dus niet ’s avonds en niet in het weekend. (Colllega’s snappen dat vaak niet) In de vakantie ga ik niet terug naar mijn werk om dingen te regelen, waar wederom onbegrip voor is. Zeker in onderwijsland is veel onbegrip voor mensen die voor zichzelf duidelijke grenzen stellen. Je krijgt dan vaak te horen dat het erbij hoort en dat de rest dat ook doet. Maar de laatste tijd krijg ik ook complimenten voor mijn grensen stellen. Sommige collega’s wilden dat zij dat ook konden. Dus ik heb geholpen met hun mail instellen, zodat er een afwezigheidsheids antwoord automatisch verstuurd wordt op bepaalde dagen. En ook dat je geen meldingen buiten werktijd krijgt dat er mail is binnengekomen.
    Ik vind niet reageren op een werkgerelateerde mail soms wel onbeschoft. Misschien werkt het om een paar basic antwoorden op te zetten, zodat je niet elke keer opnieuw een creatieve reactie hoeft te geven. Dus je kan dan een kant en klaar mailtje als reactie kopiëren en plakken.
    Afspreken met vrienden is ook zo’n ding. Een vriendin van mij wil vaak alleen op zondag afspreken terwijl dat voor mij de enige dag is dat mijn vriend en ik samen vrij zijn. Soms krijg ik dan onbegrip van haar kant… dat ik toch best een keer een uitzondering kan maken. Dat doe ik dus niet. Ik heb doordeweeks een aantal avonden dat ik kan en zaterdag de hele dag. Daar trek ik mijn grens.
    Sporten heb ik alleen mijzelf mee als ik het niet doe. En soms is het ook wel eens lekker om niet te gaan en netflix met een bak chips te gaan eten. De balans tussen wat moet/hoort en doen wat jij zelf wilt…
    Er zijn soms geschreven en ongeschreven regels. In het verkeer moet je toch echt doen wat moet en hoort. Dus ook als je denkt dat je zelf toch echt wel kan appen en rijden tegelijk… niet doen ?

  112. Ellis

    Oh jeetje heel herkenbaar! Ik heb het zo ver op laten lopen dat ik in een depressie ben geraakt. Ik moest altijd alles van mezelf waaraan ik vond dat het hoorde of dat ik het gewoon moest. Ik leer nu in therapie vooral luisteren naar “wil je het omdat je het wil of omdat het moet van jezelf”. Als ik nu een dag geen zin heb om een wasje te draaien dan doe ik het gewoon morgen :p

  113. Danielle

    Ik denk dat dit zowel een vrouwen- als een HSPding is, hebben sommigen van ons dus dubbel pech 😉 Maar je gaat er al heel goed mee om denk ik. Bij mij werd het beter toen ik (dankzij een burn-out) leerde om van mezelf te houden ipv. bijna een hekel aan mezelf te hebben… Zelfliefde is ZO belangrijk en waardevol en het ontbreekt bij zoveel mensen! Maar door zelfliefde geef je jezelf de ruimte om te zijn zoals je bent en om ruimte voor jezelf en je wensen en behoeften te creëren <3

  114. Lisa

    Wauw dit is zo herkenbaar ik begrijp je echt 100%. Ik voel me precies zo, ik ben een enorme huismus die het liefst gewoon lekker op de bank hangt met een goed boek of een leuke serie, en als ik dan geen zin heb om met vrienden mee te gaan kan ik me daar ook enorm rot over voelen. Gelukkig werk ik hier ook al een tijdje aan en begin ik mezelf beter te accepteren. En zo’n berichtje is dan toch ook wel weer fijn, want echt we zijn nooit de enigste die zich zo voelen! Super dat je hier gewoon openlijk over schrijft, denk dat veel meiden zich hier wel in zullen herkennen en er misschien ook echt iets mee kunnen!

  115. Veer

    Wat een fijn geschreven artikel en heel herkenbaar. Schuldgevoel en het ‘rupsje nooit genoeg’ effect, de lat wordt steeds hoger gelegd. Als ik vervolgens niet voldoe aan mijn eigen gestelde hoge eisen dan levert dat weer schuldgevoel op.

  116. Kelly

    Oh meid, heel herkenbaar! En ik was juist bang dat ik de enige was. Wat ik eraan doe? Nog even niets want ik heb geen idee hoe ik van dat gevoel af kan komen. Wist ik het maar!

  117. Lijn

    Mooi, eerlijk en herkenbaar artikel. Ik kan ook echt periodes hebben dat er altijd schuldgevoel aan me knaagt. Proberen mild te zijn naar jezelf helpt mij altijd. Beseffen dat niet alles perfect hoeft en dat je echt wel mag toegeven aan waar jij zelf zin (dus behoefte!) aan hebt. Ga lekker op vakantie, een serie kijken ipv afwassen en bankhangen ipv socializen. En geniet daar van. Lief zijn voor jezelf!

  118. Alice

    Wauw ! Wat een super artikel zeg ! Ik vind je heel stoer en dapper dat je hier zo open over praat. Ik herken heel veel in wat je zegt ! Ook ik voer constant de dagelijkse dialoog in mijn hoofd. En soms denk ik wel: wat is het ergste wat ik nu kan gebeuren als ik dit niet doe ? En dat relativeert! Xxx

  119. Lenneke

    Heel herkenbaar! Ik ben nu in therapie waar ik onder andere hieraan werk, omdat het me enorm dwars zit. Goed genoeg ís ook gewoon goed genoeg, maar omdat ik mezelf niet genoeg waardeer en dat dus bij anderen zoek, ga ik daar vaak de mist in. Goed dat je hierover schrijft!