Klik hier voor twee weken toegang tot de beste structuur- en focusworkshops voor €5

Waarom je niet met een dieet moet starten

Zo net in het nieuwe jaar vliegen ze je om de oren: de reclames voor diëten. De boodschap: je zou moeten afvallen in 2022. Ik wil je vandaag vertellen dat je nu in het nieuwe jaar (en helemaal nooit) met een dieet zou moeten starten. Ik vertel je wat diëten met mijn heeft gedaan en waarom diëten wel werken, maar niet zoals je wilt dat ze werken.

Leestijd

Zojuist verwijderde ik al mijn Weight Watchers blogs

Als je mij al (heel) lang volgt, dan weet je dat ik op mijn negentiende (en 20e, en 21, en 22e, en 23e…) fanatiek aanhanger van Weight Watchers was. Het eerste dieet dat ik serieus volgde (na wat halfslachtige Sonja Bakker pogingen op mijn achttiende), met succes. Dat getal op de weegschaal ging steeds verder naar beneden! Ik blogde er elke week over en voelde me elke week geweldig als er weer wat af was.

Als er niet wat af was – of God verhoede iets wat bijgekomen, voelde ik me een mislukkeling, stom, ‘hoezo lukt dit me niet’ en ging ik de week erna heel streng doen. Niet snoepen, veel groente, veel ‘nul punten’ producten, niet ontbijten (eigenlijk: geen punten eten tot de lunch) en vooral: punten óverhouden. En bewegen voor ‘FitPoints’. Zodat ik sneller zou afvallen. Want afgelopen week was het niet gelukt.

Uiteindelijk viel ik zo’n 14 tot 16 kilo af, maar pakte wel elk jaar opnieuw ‘de draad op’. Werden de punten weer geteld in de app, werd alles weer streng bijgehouden, want dan waren er weer een paar kilo’s bijgekomen. Jaren later kwam ik die 16 kilo weer aan, en nog veel meer. 30 kilo kwam erbij. In jaren tijd, dat wel. Maar die paar jaar Weight Watchers heeft voor mij veel meer slecht dan goed gedaan.

Zo'n dieet is geen 'lifestyle change'

Veel dieetbedrijven, die miljoenen verdienen over de onzekerheid van vooral vrouwen, claimen allemaal dat ze geen dieet zijn, maar een lifestyle. Luister, als het doel met de ‘lifestyle change’ afvallen is, is het nog steeds een dieet. Als er restricties zijn, als je moet tellen, als dingen wel of niet mogen, als je op de weegschaal moet om je voortgang te zien, is het een dieet. Punt.

Elk dieet werkt.
Tot je het dieet niet meer doet.
De enige manier om langdurig gewicht te verliezen, is door daadwerkelijk je manier van leven te veranderen. Voor de rest van je leven. Niet voor een paar maanden of een paar jaar.
De manier om gezonder te leven, en ook om gewicht te verliezen (want dat mag uiteraard gewoon als je dat wilt), is door kleine aanpassingen in je levensstijl te maken voor een langere periode.
Het mooiste en fijnste is als gewichtsverlies een gevolg is. Een gevolg van bijvoorbeeld beter eten en meer/beter bewegen. En dat de focus daarop ligt, in plaats van die getallen op de weegschaal.

En het is niet gezond – en ik denk dat het onmogelijk is – om de rest van je leven een dieet te volgen. Het is te restrictief. Jaren geleden heb ik eens vergeleken hoeveel calorieën ik eigenlijk at toen ik WW deed. Ik kwam op een random dag uit op 1200. Dit verschilt per dag (omdat WW met de punten niet alleen naar calorieën kijkt), maar 1200 is dramatisch weinig. Een gemiddelde volwassen vrouw heeft ongeveer 2000 calorieën per dag nodig om normaal op gewicht te blijven. 1200 calorieën betekent crashdieet, betekent te weinig voeding, te weinig energie, te weinig voedingsstoffen.

Wat een dieet als WW voor mij gedaan heeft (wat waarschijnlijk niet alleen voor WW zo zou werken maar ook met andere diëten):

  • Ik viel 14 –  16 kilo af. Op het moment zelf voelde dat geweldig. Het lukte! Mijn lichaam veranderde en elke kilo die eraf ging voelde als een overwinning.
  • Ik kwam 30 kilo aan na het dieet.
  • Ik werd OBSESSIEF met punten tellen. Ik weet van veel voedingsmiddelen nog steeds hoeveel punten het heeft.
  • Ik ging heel restrictief eten. Sommige dingen hebben in WW zo bizar veel punten (toen ik het deed had een croissant iets van 8 punten terwijl ik rond de 23 punten op een dag mocht eten, dat is bijna een derde(!) van wat ik op een dag mocht eten), dat ik ze niet meer wilde eten. Dus de dingen die ik  het allerlekkerst vond, ‘mocht’ ik niet meer, want dan kon ik de rest van de dag bijna niet meer eten. Ze zeggen wel ‘geen enkel voedingsmiddel is verboden’, maar als je voedingsmiddelen zó hoog in punten maakt dat het niet meer in een normale dag past, is het logisch dat je jezelf dat voedingsmiddel gaat verbieden.
    Nog even over die croissant. In een gemiddelde croissant zitten ongeveer 200 calorieën. Stel je zit in een calorietekort omdat je wilt afvallen en je eet 1700 calorieën. Dan kan je dus perfect een croissant eten.  Of twee. Of drie. Of hoeveel je maar wilt. Maar bij WW dacht ik al die tijd: croissant betekent dik worden. Geen croissants. Croissant = dik. Croissant = vet. Croissant = de rest van de dag heel weinig eten = straf. Ja, je ‘mag alles eten’, ja. Maar zo werkt dit gewoon niet in het hoofd van de meeste mensen.
  • Ik ‘mocht’ van mezelf tijdenlang pas punten eten vanaf de lunch. Zeker op momenten dat het afvallen niet rap genoeg ging. En ik ben niet iemand die van nature niet ontbijt: ik begin de dag het allerliefst met een maaltijd. Maar omdat ik de rest van de dag punten wilde hebben om nog aardig normaal te kunnen eten, verbood ik mezelf te ontbijten of te snacken voor een uur of twaalf. Een appel kon nog net.
  • Ik leerde niks over goede eetgewoontes. Ik leerde vooral over wat mager is, wat weinig punten heeft en hoeveel ik moet bewegen om zoveel FitPoints te verdienen. Ik leerde niks over mijn zelfbeeld, over mijn relatie met eten en ik leerde vooral dat het gewicht op de weegschaal álles was.
  • Ik leerde vooral ‘streng’ zijn voor mezelf. Want als ik streng was, dan bleef ik binnen mijn punten en dan viel ik af.
  • Mijn lievelingseten mocht ik van mezelf maar heel soms, en dan moest ik er hard voor werken (lees: punten opsparen, de rest van de dag heel weinig eten). Als ik dan eens een patatje met een kroket wilde eten (wat meer was qua punten dan ik de hele dag mocht), at ik de rest van de dag wat fruit, zodat ik toch dat patatje kon eten, Misschien overbodig om te zeggen, maar: dat is niet normaal. Dat is eetgedrag dat past bij een eetprobleem. En ik mocht dat dus van mezelf maar heel soms, omdat het niet op een normale manier te combineren was met de punten die ik mocht. Voor wie dit niet weet: je kan gerust een patatje eten en de rest van de dag ‘normaal’ eten.
  • Overbodig om te zeggen, maar ik zag heel veel voeding als ‘slecht’. Alles met weinig punten was ‘goed’.
  • Ik dronk de hele dag veel cola light zodat ik me enigszins gevuld voelde en toch mijn zoete trek kon stillen.
  • Ja, zo erg was het.

Er zijn vast mensen voor wie een dieet (als WW) prima werkt. Die er gezonde gewoontes door aanleren, die beter gaan eten en de kilo’s er af houden. Dat is natuurlijk heel fijn!
Ik snap ook dat als je zelf met een dieet bezig bent, dat je enthousiast bent. Dat was ik zelf ook toen ik aan het diëten was. De kilo’s gingen eraf en dat voelde geweldig. Pas achteraf kon ik het problematische ervan inzien. Destijds voelde het juist als heel sterk dat ik tot de lunch bijna niks at. Het voelde als ‘kijk, ik ben gedisciplineerd: ik ben streng voor mezelf en daardoor val ik af.’ Ik was mega blij met mijn dieet, want het deed wat ik wilde: ik viel af.
Ik was ervan overtuigd dat het normaal was om de dingen te doen die ik deed in het dieet.

Dit is hoe ik het ervaren heb. Als je niet veel weet over wat gezonde voeding is, als je snel wordt meegetrokken in regels en restrictie en als je zelfbeeld niet al te best is, kan een dieet heel veel kapotmaken. Dat heeft niks te maken met discipline of motivatie – want ik was heel gedisciplineerd, zoals je hierboven kan lezen. Ik leerde te weinig over hoe een gezond eetpatroon eruit zag en at vooral dingen die zo min mogelijk punten hadden. Maar zo’n manier van eten houdt niemand vol. Zou je ook niet moeten willen.

Er is niks mis met willen afvallen

Plot twist: er is niks mis met willen afvallen. Ik viel de afgelopen twee jaar ook behoorlijk wat kilo’s af, en ik wilde dat ook graag. Omdat ik zelf merkte dat mijn gewicht me belemmerde en me klachten gaf (zoals rugpijn in combinatie met mijn scoliose). Het verschil met toen ik 19 was, is dat ik deze keer besloot te focussen op gezonde gewoontes.
Ik leerde over wat gezonde voeding was, over hoe ik dat kon toepassen en hoe ik zelf superlekkere gezonde maaltijden kon maken. En ik leerde over intuïtief eten.
Mijn focus lag (en ligt) op voeding, beweging, en ook een gezonde relatie met die twee. Het gevolg was dat er kilo’s af gingen. Doordat ik beter ging eten en meer ging sporten. De focus lag (en ligt) er niet op: de focus ligt op het proces. Er is geen magische pil. Die moet je ook helemaal niet willen.

Dat wil niet zeggen dat dat altijd 100% goed gaat.
Ik denk bijvoorbeeld ook nog soms heel eventjes dat een workout geen zin heeft als ik niet minimaal 400 calorieën verbrand – gelukkig kan ik mezelf dan terugfluiten en realiseer ik dat dit een overblijfsel is van mijn dieetjaren. En dat een training voor mij gaat om bewegen, om energie, om gezondheid.
Ik leer ook nog elke dag bij en brokkel elke dag nog een beetje van die dieetmindset af die er zo diep ingebakken zit.

Willen afvallen is prima.
Diëten is niet prima, want het zal geen duurzaam resultaat opleveren en het zal fucken met je zelfbeeld, met je eetgewoontes en met je relatie tot eten en bewegen.
Als je wilt afvallen, ga dan voor duurzame veranderingen in je levensstijl. Daarover zal ik later meer delen. Wil je in de tussentijd al iets doen, lees dan bijvoorbeeld eens het boek Just Eat It van Laura Thomas. Dat is een mooi begin.

Maar voor nu:

2022 is net begonnen. Trap er niet in. Dieetbedrijven zijn er om geld te verdienen over jouw gezondheid, over jouw onzekerheid heen. Wil je vandaag iets doen? Begin dan met een voedzaam ontbijt.

Deze blogpost is bedoeld voor iedereen die zich wil laten overhalen om ‘het jaar goed te beginnen’.
Het jaar goed beginnen betekent niet dat je een dieet start.
Het jaar goed beginnen betekent dat we focussen op iets anders dan de weegschaal.
Het jaar goed beginnen betekent dat we focussen op gezonde gewoontes.


Cynthia Schultz

Ik ben Cynthia Schultz en Cynthia.nl is mijn blog! Ik ben gek op eten, reizen, beauty, interieur, lezen, gadgets en daar blog ik over. Lees hier meer over mij.